Lektury - g堯wna
Relaks po lekturze:
Gry
Dowcipy
Obrazki
Ubieranki

Wst瘼. (1,1-18)
WCIELENIE SΜWA BO浩GO
1

CHRYSTUS SΜWEM PRZEDWIECZNYM.
1 Na pocz徠ku by這 S這wo, a S這wo by這 u Boga, a Bogiem by這 S這wo.
2 To by這 na pocz徠ku u Boga.
3 Wszystko przez nie si sta這; a bez niego nic si nie sta這, co si sta這.
4 W nim by這 篡cie, a 篡cie by這 鈍iat這軼i ludzi.
5 A 鈍iat這嗆 w ciemno軼iach 鈍ieci, a ciemno軼i j ej nie ogarn窸y.
6 By cz這wiek pos豉ny od Boga, kt鏎emu na imi by這 Jan.
7 Ten przyszed na 鈍iadectwo, aby da 鈍iadectwo o 鈍iat這軼i, aby przeze wszyscy wierzyli.
8 Nie by on 鈍iat這軼i, ale 瞠by 鈍iadectwo da o 鈍iat這軼i.
9 By豉 鈍iat這嗆 prawdziwa, kt鏎a o鈍ieca wszelkiego cz這wieka na ten 鈍iat przychodz帷ego.
10 Na 鈍iecie by, a 鈍iat przeze uczyniony jest, a 鈍iat go nie pozna.
11 Przyszed do swej w豉sno軼i, a swoi go nie przyj瘭i.
12 A ilukolwiek go przyj窸o, da im moc, aby si stali dzie熤i Bo篡mi, tym, kt鏎zy wierz w imi jego,
13 kt鏎zy nie ze krwi, ani z woli cia豉, ani z woli m篹a, ale z Boga si narodzili.
14 A S這wo cia貫m si sta這, i mieszka這 mi璠zy nami, (i widzieli鄉y chwa喚 Jego, chwa喚 jako jednorodzonego od Ojca), pe軟e 豉ski i prawdy.
15 Jan daje 鈍iadectwo o nim, i wo豉, m闚i帷: Ten by, o kt鏎ym powiedzia貫m: Ten, co po mnie przyj嗆 ma, sta si przede mn; bo pierwej by, ni ja.
16 I z pe軟o軼i jego my鄉y wszyscy otrzymali, i 豉sk za 豉sk.
17 Albowiem Zakon przez Moj瞠sza by dany; 豉ska i prawda sta豉 si przez Jezusa Chrystusa.
18 Boga nikt nigdy nie widzia; jednorodzony Syn, kt鏎y jest na 這nie Ojca, on opowiedzia.
CZ呇 I (1,19 -12,50)
OBJAWIENIE B紎TWA ZBAWICIELA PRZEZ NAUK I CUDA
A. NAD JORDANEM I W GALILEI (1,19 2,12)
名IADECTWO JANA CHRZCICIELA.
19 A to jest 鈍iadectwo Janowe, gdy 篡dzi z Jeruzalem pos豉li do niego kap豉n闚 i lewit闚, aby go spytali: Kto ty jest?
20 I wyzna, a nie zapar si; i wyzna: 疾 nie jestem ja Chrystusem.
21 spytali go: C騜 wi璚? Jeste ty Eliaszem? I rzek: Nie jestem. Jeste ty prorokiem? I odpowiedzia: Nie.
22 Rzekli mu wi璚: Kim瞠 jeste, 瞠by鄉y dali odpowied tym, kt鏎zy nas pos豉li? Co powiadasz sam o sobie?
23 Rzek: Jam "g這s wo豉j帷ego na pustyni: Prostujcie drog Pa雟k," jak powiedzia Izajasz prorok.
24 A ci, co byli pos豉ni, byli z faryzeusz闚.
25 I spytali go, i rzekli mu: Czemu wi璚 chrzcisz, je郵i ty nie jeste Chrystusem, ani Eliaszem, ani prorokiem?
26 Odpowiedzia im Jan, m闚i帷: Ja chrzcz wod; ale wpo鈔鏚 was stan掖, kt鏎ego wy nie znacie.
27 0n jest, kt鏎y po mnie przyjdzie, kt鏎y przede mn sta si, kt鏎emu ja nie jestem godzien rozwi您a rzemyka u obuwia jego.
28 To dzia這 si w Betanii za Jordanem, gdzie Jan udziela chrztu.

OTO BARANEK BO玆.
29 Nazajutrz ujrza Jan Jezusa id帷ego do siebie, i rzek: Oto Baranek Bo篡, oto kt鏎y g豉dzi grzech 鈍iata.
30 Tenci jest, o kt鏎ym powiedzia貫m: Przychodzi po mnie m捫, kt鏎y si sta przede mn, bo pierwej by, ni ja.
31 I ja go nie zna貫m, lecz 瞠by by objawiony w Izraelu, dlatego ja przyszed貫m, chrzcz帷 wod.
32 I da Jan 鈍iadectwo m闚i帷: 疾 widzia貫m Ducha zst瘼uj帷ego z nieba jako go喚bic, i zosta na nim.
33 A ja go nie zna貫m; ale, kt鏎y mi pos豉 chrzci wod, ten mi powiedzia: Na kogo ujrzysz zst瘼uj帷ego Ducha, i na nim zostaj帷ego, ten jest, kt鏎y chrzci Duchem 安i皻ym.
34 A ja widzia貫m, i da貫m 鈍iadectwo, 瞠 ten jest Synem Bo篡m.

PIERWSI UCZNIOWIE JEZUSA.
35 A nazajutrz znowu sta Jan i dwaj uczniowie jego.
36 I spojrzawszy na Jezusa przechodz帷ego, rzek: Oto Baranek Bo篡.
37 I us造szeli go dwaj uczniowie m闚i帷ego, i poszli za Jezusem.
38 A Jezus obr鏂iwszy si, i ujrzawszy ich za sob id帷ych, rzek im: Czego szukacie? A oni mu rzekli: Rabbi (co przet逝maczone znaczy: Nauczycielu), gdzie mieszkasz?
39 Rzek im: P鎩d嬈ie, a zobaczcie. Przyszli i zobaczyli, gdzie mieszka, i zostali przy nim tego dnia; a by這 oko這 dziesi徠ej godziny.
40 By za Andrzej, brat Szymona Piotra, jednym z dw鏂h, kt鏎zy s造szeli byli od Jana, i poszli za nim.
4l Ten znalaz najpierw Szymona, brata swego, i rzecze mu: Znale幢i鄉y Mesjasza (co przet逝maczone znaczy Chrystus).
42 I przyprowadzi go do Jezusa. Jezus za wejrzawszy na rzek: Ty jeste Szymon, syn Jony; ty b璠ziesz nazwany Kefas (co si wyk豉da: Opoka).

POWOxNIE NATANAELA.
43 Nazajutrz chcia uda si do Galilei, i znalaz Filipa. I rzecze mu Jezus: P鎩d za mn.
44 A Filip by z Betsaidy, miasta Andrzeja i Piotra.
45 Znalaz Filip Natanaela, i rzecze mu: Znale幢i鄉y tego, o kt鏎ym pisa Moj瞠sz w Zakonie i prorocy, Jezusa, syna J霩efa, z Nazaretu.
46 I rzek mu Natanael: Czy z Nazaretu mo瞠 by co dobrego? Rzecze mu Filip: P鎩d, a zobacz.
47 Ujrza Jezus Natanaela, id帷ego, ku sobie, i rzecze o nim: Oto prawdziwie izraelita, w kt鏎ym nie ma zdrady.
48 Rzecze mu Natanael: Sk康瞠 mnie znasz? Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: Pierwej, ni ci Filip zawo豉, gdy by貫 pod fig, widzia貫m ci.
49 Odpowiedzia mu Natanael, i rzek: Rabbi, ty jest Syn Bo篡, ty jest kr鏊 Izraela.
50 Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: 疾m ci powiedzia: Widzia貫m ci pod fig, wierzysz; wi瘯sze, ni te, rzeczy ujrzysz.
51 I rzek mu: Zaprawd, zaprawd, m闚i wam: Ujrzycie niebo otwarte i Anio堯w Bo篡ch wst瘼uj帷ych i zst瘼uj帷ych na Syna Cz這wieczego.
2

CUD W KANIE GALILEJSKIEJ.
1 A dnia trzeciego by造 gody ma鹵e雟kie w Kanie Galilejskiej; a by豉 tam matka Jezusowa.
2 Wezwany te by na gody i Jezus i uczniowie jego.
3 A gdy zabrak這 wina, rzek豉 matka Jezusowa do niego: Wina nie maj.
4 I rzecze jej Jezus: Co mnie i tobie niewiasto? Jeszcze nie przysz豉 godzina moja.
5 Rzecze matka jego s逝gom: Cokolwiek wam powie, czy鎍ie.
6 By這 tam ze sze嗆 st庵wi kamiennych, ustawionych dla oczyszczenia 篡dowskiego, mieszcz帷ych w sobie ka盥a po dwa albo trzy wiadra.
7 Rzecze im Jezus: Nape軟ijcie st庵wie wod.
I nape軟ili je a do wierzchu.
8 I rzecze im Jezus: Zaczerpnijcie teraz, i zanie軼ie gospodarzowi wesela.
I zanie郵i.
9 A gdy gospodarz wesela skosztowa wody, kt鏎a sta豉 si winem, a nie wiedzia, sk康by by這 (lecz wiedzieli s逝dzy, kt鏎zy wod czerpali), wo豉 oblubie鎍a gospodarz wesela,
10 i rzecze mu: Ka盥y cz這wiek stawia najpierw dobre wino, a gdy sobie podpij, wtedy podlejsze; ty za dobre wino zachowa貫 a do tego czasu!
11 Ten pocz徠ek cud闚 uczyni Jezus w Kanie Galilejskiej; i objawi chwa喚 swoj, i uwierzyli we uczniowie jego.
12 Potem zst徙i do Kafarnaum, on i matka jego, i bracia jego i uczniowie jego; i zabawili tam niewiele dni.
B. PIERWSZY POBYT W JERUZALEM I W JUDEI (2,13 3,36)
WYRZUCENIE KUPCZ。YCH Z 名I﹗YNI.
13 A by豉 blisko Pascha 篡dowska, i poszed Jezus do Jerozolimy.
14 I znalaz w 鈍i徠yni sprzedaj帷ych wo造 i owce i go喚bie, i bankier闚 siedz帷ych.
15 A uczyniwszy jakby bicz z powr霩k闚, wyrzuci wszystkich z 鈍i徠yni, owce te i wo造, a pieni康ze bankier闚 rozsypa, i sto造 poprzewraca.
16 A tym, co go喚bie sprzedawali, rzek: Wynie軼ie to st康, a nie czy鎍ie domu Ojca mego domem kupiectwa.
17 I wspomnieli uczniowie jego, 瞠 jest napisane: "畝rliwo嗆 o dom tw鎩 po瞠ra mnie."
18 Odpowiedzieli wi璚 篡dzi, i rzekli mu: Jaki znak ukazujesz nam, 瞠 to czynisz?
19 Opowiedzia Jezus, i rzek im: Rozwalcie t 鈍i徠yni, a w trzech dniach j postawi.
20 Rzekli wi璚 篡dzi: Czterdzie軼i i sze嗆 lat budowano t 鈍i徠yni, a ty j w trzech dniach wystawisz?
2l Ale on m闚i o 鈍i徠yni cia豉 swojego.
22 Gdy tedy zmartwychwsta, wspomnieli uczniowie jego, i to powiedzia, i uwierzyli Pismu i s這wom, kt鏎e wyrzek Jezus.
23 Gdy za by w Jerozolimie w Pasch w dzie 鈍i皻y, wielu uwierzy這 w imi jego, widz帷 cuda jego, kt鏎e czyni.
24 Lecz sam Jezus nie zwierza im samego siebie, dlatego 瞠 on zna wszystkich,
25 i 瞠 nie trzeba mu by這, aby kto dawa 鈍iadectwo o cz這wieku; albowiem sam wiedzia, co jest w cz這wieku.
3

ROZMOWA Z NIKODEMEM.
l By za m捫 spo鈔鏚 faryzeusz闚, imieniem Nikodem, ksi捫 篡dowski.
2 Ten przyszed do Jezusa w nocy, i rzek mu: Rabbi, wiemy, 瞠 przyszed jako nauczyciel od Boga; bo nikt takich cud闚 czyni nie mo瞠, jakie ty czynisz, je郵iby z nim B鏬 nie by.
3 Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: Zaprawd, zaprawd m闚i tobie: Je郵i si kto na nowo nie odrodzi, nie mo瞠 ogl康a kr鏊estwa Bo瞠go.
4 Rzecze do niego Nikodem: Jak瞠 si mo瞠 cz這wiek narodzi, b璠帷 starym? Czy mo瞠 napowr鏒 wej嗆 w 這no matki swojej i odrodzi si?
5 Odpowiedzia Jezus: Zaprawd, zaprawd powiadam ci: Je郵i si kto nie odrodzi z wody i z Ducha 安i皻ego, nie mo瞠 wej嗆 do kr鏊estwa Bo瞠go.
6 Co si narodzi這 z cia豉, cia貫m jest, a co si narodzi這 z Ducha, duchem jest.
7 'Nie dziw si, 瞠 ci powiedzia貫m: Potrzeba si wam znowu narodzi.
8 Duch tchnie, k璠y chce, i g這s jego s造szysz, ale nie wiesz, sk康 przychodzi, i dok康 idzie; tak jest z ka盥ym, kt鏎y si narodzi z Ducha.
9 Odpowiedzia Nikodem, i rzek mu: Jak瞠 si to sta mo瞠?
10 Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: To ty jeste nauczycielem w Izraelu, a tego nie wiesz?
11 Zaprawd, zaprawd powiadam tobie, 瞠 my co wiemy, m闚imy, i o tym, co鄉y widzieli, 鈍iadczymy; a 鈍iadectwa naszego nie przyjmujecie.
12 Je瞠li ziemskie rzeczy wam powiedzia貫m, a nie wierzycie, jak瞠 uwierzycie, gdy wam niebieskie opowiada b璠?
13 I nikt nie wst徙i do nieba, tylko ten, kt鏎y zst徙i z nieba, Syn Cz這wieczy, kt鏎y jest w niebie.
14 A jak Moj瞠sz podwy窺zy w篹a na pustyni, tak trzeba, aby podwy窺zony by Syn Cz這wieczy:
15 aby wszelki, kt鏎y we wierzy, nie zgin掖, ale mia 篡cie wieczne.
16 Albowiem tak B鏬 umi這wa 鈍iat, 瞠 Syna swego jednorodzonego da, aby wszelki, kto wierzy we, nie zgin掖, ale mia 篡cie wieczne.
17 Gdy B鏬 nie pos豉 Syna swego na 鈍iat, aby 鈍iat s康zi; ale 瞠by 鈍iat by zbawiony przez niego.
18 Kto wierzy we, nie bywa s康zony; a kto nie wierzy, ju os康zony jest, bo nie wierzy w imi jednorodzonego Syna Bo瞠go.
19 Ten za jest s康, 瞠 鈍iat這嗆 przysz豉 na 鈍iat, a ludzie bardziej umi這wali ciemno軼i, ni 鈍iat這嗆; bo z貫 by造 ich uczynki.
20 Ka盥y bowiem, kt鏎y 幢e czyni, nienawidzi 鈍iat這軼i, i nie przychodzi do 鈍iat這軼i, 瞠by nie by造 zganione uczynki jego.
2l Lecz kto czyni prawd, przychodzi do 鈍iat這軼i, aby si okaza造 sprawy jego, 瞠 w Bogu s uczynione.

DZIAxLNO汎 W JUDEI.
22 Potem przyszed Jezus i uczniowie jego do ziemi Judzkiej, i tam przebywa z nimi, i chrzci.
23 Chrzci te i Jan w Enon w pobli簑 Salim, bo by這 tam w鏚 wiele i przychodzili, i chrzcili si.
24 Jeszcze bowiem Jan nie by wtr帷ony do wi瞛ienia.
25 I wszcz掖 si sp鏎 mi璠zy uczniami Janowymi i 篡dami co do oczyszczenia.
26 I przyszli do Jana, i rzekli mu: Rabbi, ten, co z tob by za Jordanem, kt鏎emu ty da 鈍iadectwo, ten oto chrzci, a wszyscy id do niego.
27 Odpowiedzia Jan, i rzek: Nie mo瞠 cz這wiek nic wzi望, je郵iby mu nie by這 dane z nieba.
28 Wy sami jeste軼ie mi 鈍iadkami, 瞠 powiedzia貫m: Nie jestem ja Chrystusem; ale 瞠 jestem pos豉ny przed nim.
29 Kto ma oblubienic, jest oblubie鎍em; lecz przyjaciel oblubie鎍a, kt鏎y stoi, a s逝cha go, weselem si weseli dla g這su oblubie鎍a. To wi璚 wesele moje wype軟i這 si.
30 On ma wzrasta, a ja si umniejsza.
3l Ten, co z wysoka przychodzi, ponad wszystkimi jest; ten, co jest z ziemi, z ziemi jest, i o ziemi m闚i; ten, co z nieba przyszed, jest ponad wszystkimi.
32 A co widzia i s造sza, to 鈍iadczy; a 鈍iadectwa jego nikt nie przyjmuje.
33 Kto 鈍iadectwo jego przyj掖, stwierdzi, 瞠 B鏬 jest prawdom闚ny.
34 Albowiem ten, kt鏎ego B鏬 pos豉, s這wa Bo瞠 g這si, bo nie pod miar B鏬 daje ducha.
35 Ojciec mi逝je syna, i wszystko odda w r瘯 jego.
36 Kto wierzy w Syna ma 篡cie wieczne; a kto nie wierzy Synowi, nie ujrzy 篡cia, ale gniew Bo篡 nad nim zostaje.
C. PODR荅 PRZEZ SAMARI I POWR紘 DO GALILEI (4,1-54)
4

JEZUS OPUSZCZA JUDE.
l Gdy wi璚 dowiedzia si Jezus, 瞠 us造szeli faryzeusze, i Jezus zdobywa uczni闚 i chrzci wi璚ej, ni Jan
2 (chocia Jezus nie chrzci, ale uczniowie jego),
3 opu軼i Jude, i poszed zn闚 do Galilei.
4 A trzeba mu by這 przechodzi przez Samari.
NIEWIASTA SAMARYTA垶KA.
5 Przyszed tedy do miasta Samarii, kt鏎e zwi Sychar, blisko folwarku, kt鏎y da Jakub J霩efowi, synowi swemu.
6 A by豉 tam studnia Jakubowa; Jezus wi璚 znu穎ny z drogi, siedzia tak przy studni. Godzina by豉 prawie sz鏀ta.
7 Przychodzi niewiasta z Samarii czerpa wod. Rzecze do niej Jezus: Daj mi pi.
8 (Uczniowie jego bowiem odeszli byli do miasta, aby kupi 篡wno軼i).
9 Rzecze mu wi璚 owa niewiasta samaryta雟ka: Jak瞠 ty, b璠帷 篡dem, prosisz pi ode mnie, kt鏎a jestem niewiast samaryta雟k? 砰dzi bowiem nie obcuj z Samarytanami.
10 Odpowiedzia Jezus, i rzek jej: Gdyby zna豉 dar Bo篡, i kto jest ten, co ci m闚i: Daj mi pi, ty by go zapewne prosi豉, a da豚y ci wody 篡wej.
11 Rzecze mu niewiasta: Panie! I czerpa czym nie masz, a studnia jest g喚boka; sk康瞠 wi璚 masz wod 篡w?
12 Czy ty wi瘯szy jeste, ni ojciec nasz Jakub, kt鏎y nam studni da, i sam z niej pi, i synowie jego, i trzody jego?
13 Odpowiedzia Jezus, i rzek jej: Ka盥y, kto pije z tej wody, zn闚 b璠zie pragn掖; lecz kto by pi z wody, kt鏎 ja mu dam, nie b璠zie pragn掖 na wieki;
14 ale woda, kt鏎 ja mu dam, stanie si w nim 廝鏚貫m wody, tryskaj帷ej ku 篡ciu wiecznemu.
15 Rzecze do niego niewiasta: Panie! Daj mi tej wody, abym nie pragn窸a, ani czerpa tu nie przychodzi豉.
16 Rzecze do niej Jezus: Id, zawo豉j m篹a twego, a przyjd tu.
17 Odpowiedzia豉 niewiasta, i rzek豉: Nie mam m篹a. Rzecze do niej Jezus: Dobrze powiedzia豉, 瞠 nie mam m篹a.
18 Albowiem pi璚iu m篹闚 mia豉, a ten, kt鏎ego masz teraz, nie jest twoim m篹em. To prawdziwie powiedzia豉.
19 Rzecze mu niewiasta: Panie! Widz, 瞠 ty jeste prorokiem.
20 Ojcowie nasi cze嗆 oddawali na tej g鏎ze, a wy powiadacie, 瞠 w Jerozolimie jest miejsce, gdzie cze嗆 oddawa potrzeba.
21 Rzecze do niej Jezus: Niewiasto, wierz mi, 瞠 nadchodzi godzina, kiedy ani na tej g鏎ze, ani w Jerozolimie nie b璠ziecie czcili Ojca.
22 Wy czcicie to, czego nie znacie, my czcimy, co znamy, ob z 篡d闚 jest zbawienie.
23 Ale nadchodzi godzina, i teraz jest, gdy prawdziwi czciciele b璠 czcili Ojca w duchu i w prawdzie; bo i Ojciec takich szuka, kt鏎zy by go czcili.
24 Duchem jest B鏬, a ci, co mu cze嗆 oddaj, trzeba, aby go czcili w duchu i w prawdzie.
25 Rzecze mu niewiasta: Wiem, 瞠 przyjdzie Mesjasz (kt鏎ego zowi Chrystusem); gdy wi璚 on przyjdzie, oznajmi nam wszystko.
26 Rzecze do niej Jezus: Jam jest, kt鏎y m闚i z tob.
O POKARMIE I 烤IWIE DUCHOWYM.
27 A wnet przyszli uczniowie jego i dziwili si, 瞠 z niewiast rozmawia; ale 瘸den nie powiedzia: O co pytasz, albo o czym z ni rozmawiasz?
28 Niewiasta wi璚 zostawi豉 wiadro swoje, i odesz豉 do miasta, i powiedzia豉 owym ludziom:
29 Chod嬈ie, a zobaczcie cz這wieka, kt鏎y powiedzia mi wszystko, cokolwiek uczyni豉m. Nie jest瞠 to Chrystus?
30 Wyszli wi璚 miasta, i szli do niego.
3l Tymczasem prosili go uczniowie, m闚i帷: Rabbi, jedz.
32 On za im rzecze: Mam ja pokarm do jedzenia, o kt鏎ym wy nie wiecie.
33 M闚ili wi璚 uczniowie mi璠zy sob: Czy mo瞠 kto przyni鏀 mu je嗆?
34 Rzecze im Jezus: M鎩 pokarm jest, 瞠bym czyni wol tego, kt鏎y mnie pos豉, abym wykona spraw j ego.
35 Czy wy nie m闚icie, 瞠 jeszcze s cztery miesi帷e, a 積iwo przyjdzie? Oto wam powiadam: Podnie軼ie oczy wasze, a popatrzcie na pola, 瞠 bia貫 ju s do 積iwa.
36 A kto 積ie, bierze zap豉t, i zbiera owoc na 篡cie wieczne; aby i ten, kt鏎y sieje, weseli si 1 zarazem ten, kt鏎y 積ie.
37 Albowiem w tym s這wo jest prawdziwe, 瞠 inny jest, kt鏎y sieje, a inny jest, kt鏎y 積ie.
38 Ja was pos豉貫m 膨 to, nad czym nie pracowali軼ie; inni si napracowali, a wy軼ie weszli w ich prace.

JEZUS W吐笈 SAMARYTAN.
39 Z owego za miasta wielu Samarytan uwierzy這 we dla s這wa niewiasty, 鈍iadectwo daj帷ej: 疾 powiedzia mi wszystko, cokolwiek uczyni豉m.
40 Gdy tedy przyszli do niego Samarytanie, prosili go, aby tam pozosta. I zosta tam dwa dni.
41 I daleko wi璚ej uwierzy這 we dla mowy jego.
42 A niewie軼ie m闚ili: 疾 ju nie dla twego opowiadania wierzymy; sami bowiem us造szeli鄉y, i wiemy, 瞠 ten jest prawdziwie Zbawicielem 鈍iata.

POWR紘 DO GALILEI.
43 A po dw鏂h dniach wyszed stamt康, i odszed do Galilei.
44 Albowiem sam Jezus da 鈍iadectwo, 瞠 prorok nie ma czci w ojczy幡ie swojej.
45 Gdy wi璚 przyszed do Galilei, przyj瘭i go Galilejczycy, gdy widz leli wszystko, co by uczyni w Jerozolimie w dzie 鈍i皻y; bo i sami byli przyszli na dzie 鈍i皻y.
46 Przyszed wi璚 znowu do Kany Galilejskiej, gdzie z wody uczyni wino.
UZDROWIENIE SYNA DWORZANINA.
A by pewien dworzanin kr鏊ewski, kt鏎ego syn chorowa w Kafarnaum.
47 Ten gdy us造sza, 瞠 Jezus przyszed z Judei do Galilei, poszed do niego, i prosi go, aby przyby, i uzdrowi syna jego, bo zaczyna umiera.
48 Rzek wi璚 do niego Jezus: Je郵i znak闚 i cud闚 nie ujrzycie, nie wierzycie.
49 Rzecze do niego dworzanin: Przyjd, Panie, zanim syn m鎩 umrze.
50 Rzecze mu Jezus: Id, syn tw鎩 篡je. Uwierzy cz這wiek s這wom, kt鏎e mu powiedzia Jezus, i odszed.
51 A gdy on ju powraca, zabiegli mu s逝dzy, i oznajmili, m闚i帷, 瞠 syn jego 篡je.
52 Pyta ich wi璚 o godzin, w kt鏎ej mu si polepszy這. I powiedzieli mu: 疾 wczoraj o si鏚mej godzinie opu軼i豉 go gor帷zka.
53 Pozna tedy ojciec, 瞠 by豉 to godzina, o kt鏎ej rzek mu Jezus: Syn tw鎩 篡je; i uwierzy on sam i ca造 dom jego.
54 Ten zn闚 drugi znak uczyni Jezus, przyszed連zy z Judei do Galilei.
D. DRUGA PASCHA W JERUZALEM (5, t -47)
5

UZDROWIENIE CHOREGO OD LAT 38.
l Potem by dzie 鈍i皻y 篡dowski, i poszed Jezus do Jerozolimy.
2 A jest w Jerozolimie Owcza sadzawka, kt鏎 po 篡dowsku nazywaj Betsaida, maj帷a pi耩 kru瞟ank闚.
3 W tych le瘸這 wielkie mn鏀two chorych, 郵epych, chromych, wysch造ch, kt鏎zy oczekiwali na poruszenie wody.
4 Anio za Pa雟ki zst瘼owa od czasu do czasu w sadzawk, i porusza豉 si woda. A kto pierwszy wszed do sadzawki po poruszeniu wody, stawa si zdrowym, jak彗olwiek by豚y zdj皻y chorob.
5 A by tam pewien cz這wiek od trzydziestu i o鄉iu lat niemoc z這穎ny.
6 Gdy go Jezus ujrza le膨cego i pozna 瞠 d逝gi ju czas choruje, rzecze mu: Chcesz by zdr闚?
7 Odpowiedzia mu chory: Panie! Nie mam cz這wieka, 瞠by mnie wpu軼i do sadzawki, gdy poruszy si woda; gdy bowiem ja przychodz, inny wst瘼uje przede mn.
8 Rzecze mu Jezus: Wsta, we幟ij 這瞠 twoje, a chod.
9 I natychmiast sta si zdrowym 闚 cz這wiek, i wzi掖 這瞠 swoje, i chodzi. By za szabat dnia tego.
10 M闚ili wi璚 篡dzi temu, kt鏎y zosta uzdrowiony: Szabat jest, nie godzi si tobie nosi 這瘸 twego.
11 Odpowiedzia im: Ten, kt鏎y mnie uzdrowi, on mi rzek: We幟ij 這瞠 twoje, a chod.
12 Spytali go wi璚: Kt騜 jest ten cz這wiek, kt鏎y ci powiedzia: We幟ij 這瞠 twoje, a chod?
13 荑 za uzdrowiony nie wiedzia, kto to by; Jezus bowiem usun掖 si od rzeszy, kt鏎a by豉 na miejscu.
14 Potem znalaz go Jezus w 鈍i徠yni, i rzek mu: Oto sta貫 si zdrowym, ju nie grzesz, aby ci si co gorszego nie zdarzy這.
15 Odszed 闚 cz這wiek, i oznajmi 篡dom, 瞠 to Jezus jest, kt鏎y go zdrowym uczyni.
16 Dlatego 篡dzi prze郵adowali Jezusa, 瞠 to czyni w szabat.
17 Lecz Jezus im odpowiedzia: Ojciec m鎩 a dot康 dzia豉, i ja dzia豉m.
18 Dlatego wi璚 tym bardziej starali si go 篡dzi zabi, 瞠 nie tylko narusza szabat, ale te Boga powiada by Ojcem swym, czyni帷 si r闚nym Bogu.

JEZUS R紟NY OJCU.
Jezus zatem odpowiedzia, i rzek im:
19 Zaprawd, zaprawd m闚i wam, nie mo瞠 Syn sam od siebie nic czyni, tylko to co widzi, 瞠 Ojciec czyni; albowiem cokolwiek on czyni, to i Syn podobnie czyni.
20 Gdy Ojciec mi逝je Syna i wszystko mu ukazuje, co sam czyni, i wi瘯sze nad te uczynki mu oka瞠, aby軼ie si wydziwilli.
21 Albowiem jak Ojciec wskrzesza umar造ch, i o篡wia, tak i Syn, kt鏎ych chce, o篡wia.
22 Ojciec bowiem nikogo nie s康zi, lecz wszystek s康 da Synowi,
23 aby wszyscy czcili Syna, jako czcz Ojca. Kto nie czci Syna, nie czcz Ojca, kt鏎y go pos豉.
24 Zaprawd, zaprawd powiadam wam, 瞠 kto s這wa mego s逝cha, a wierzy temu, kt鏎y mi pos豉, ma 篡cie wieczne, i nie przyjdzie na s康, ale przeszed ze 鄉ierci do 篡cia.
25 Zaprawd, zaprawd wam powiadam, 瞠 nadchodzi godzina i teraz jest, gdy umarli us造sz g這s Syna Bo瞠go, a ci, kt鏎zy us造sz, o篡j.
26 Albowiem jak Ojciec ma 篡cie sam w sobie, tak da i Synowi, aby mia 篡cie sam w sobie.
27 I da mu w豉dz s康 czyni, dlatego 瞠 jest Synem Cz這wieczym.
28 Nie dziwcie si temu, bo przychodzi godzina, w kt鏎ej wszyscy, co s w grobach, us造sz g這s Syna Bo瞠go.
29 I wyjd ci, kt鏎zy dobrze czynili, na zmartwychwstanie 篡cia; a kt鏎zy 幢e czynili, na zmartwychwstanie s康u.
30 Nie mog ja sam od siebie nic czyni. Jak s造sz, s康z, a s康 m鎩 jest sprawiedliwy; bo nie szukam woli mojej, ale woli tego, kt鏎y mnie pos豉.
名IADECTWO OJCA I UCZYNK紟.
3l Je郵i ja sam o sobie daj 鈍iadectwo, 鈍iadectwo moje nie jest prawdziwe.
32 Inny jest, kt鏎y o mnie 鈍iadczy; i wiem, 瞠 prawdziwe jest 鈍iadectwo, kt鏎e o mnie wydaje.
33 Wy軼ie pos豉li do Jana, i da 鈍iadectwo prawdzie.
34 Ja za nie od cz這wieka 鈍iadectwo bior, ale to m闚i, aby軼ie wy byli zbawieni.
35 On by 鈍iec gorej帷 i 鈍iec帷; a wy軼ie chcieli do czasu radowa si w 鈍iat這軼i jego.
36 Ale ja mam 鈍iadectwo wi瘯sze ni Janowe. Uczynki bowiem, kt鏎e da mi Ojciec, abym je wykona: same uczynki, kt鏎e ja czyni, 鈍iadcz o mnie, 瞠 mnie Ojciec pos豉.
37 A Ojciec, kt鏎y mnie pos豉, sam 鈍iadectwo da o mnie. I nie s造szeli軼ie nigdy g這su jego, ani nie widzieli軼ie postaci jego;
38 i s這wa jego nie macie w sobie na sta貫, gdy temu, kt鏎ego on pos豉, wy nie wierzycie.
39 Badajcie Pisma, gdy wam si zdaje, 瞠 w nich 篡cie wieczne macie; a one s, kt鏎e 鈍iadectwo daj o mnie;
40 a do mnie przyj嗆 nie chcecie, aby軼ie 篡cie mieli.
4l Chwa造 od ludzi nie bior.
42 Ale pozna貫m was, 瞠 mi這軼i Bo瞠j nie macie w sobie.
43 Ja przyszed貫m w imi Ojca mego, a nie przyjmujecie mnie; je郵i inny przyjdzie w imi swoje, jego przyjmiecie.
44 Jak瞠 mo瞠cie wierzy wy, kt鏎zy chwa喚 jeden od drugiego bierzecie, a chwa造, kt鏎a od samego Boga jest, nie szukacie?
45 Nie s康嬈ie, 瞠 ja was oskar瘸 b璠 u Ojca; jest, kt鏎y was oskar瘸, Moj瞠sz, w kt鏎ym wy nadziej macie.
46 Gdyby軼ie bowiem wierzyli Moj瞠szowi, i mnie by軼ie zapewne wierzyli; o mnie bowiem on pisa.
47 Lecz je郵i jego pismom nie wierzycie, jak瞠 moim s這wom uwierzycie?
E. NOWY POBYT W GALILEI (6,1 - 7,9)
6

CUDOWNE ROZMNO浩NIE CHLEBA.
l Potem odszed Jezus za morze Galilejskie, to jest Tyberiadzkie.
2 I sz豉 za nim rzesza wielka, gdy widzieli znaki, kt鏎e czyni nad tymi, co chorowali.
3 Wszed wi璚 Jezus na g鏎, i siedzia tam z uczniami swoimi.
4 A by豉 blisko Pascha, dzie 鈍i皻y 篡dowski.
5 Gdy wi璚 Jezus podni鏀 oczy, i zobaczy, 瞠 wielka rzesza idzie do niego, rzek do Filipa: Sk康 kupimy chleba, 瞠by ci jedli?
6 A m闚i to, pr鏏uj帷 go; bo sam wiedzia co mia czyni.
7 Odpowiedzia mu Filip: Za dwie軼ie denar闚 chleba nie wystarczy im, tak 瞠by ka盥y ma這 co wzi掖.
8 Rzek mu jeden z uczni闚 jego, Andrzej, brat Szymona Piotra:
9 Jest tu jedno pachol, co ma pi耩 chleb闚 j璚zmiennych i dwie ryby; ale co to jest na tak wielu?
10 Rzek tedy Jezus: Ka盧ie ludziom usi捷. A by這 trawy wiele na tym miejscu. Usiedli wi璚 m篹czy幡i w liczbie oko這 pi璚iu tysi璚y.
11 Wzi掖 wi璚 Jezus chleby, i dzi瘯i uczyniwszy, rozda siedz帷ym; podobnie i z ryb, ile chcieli.
12 Gdy za si najedli, rzek uczniom swoim: Zbierzcie u這mki kt鏎e pozosta造, aby nie zgin窸y.
13 Zebrali tedy, i nape軟ili dwana軼ie kosz闚 u這mkami z pi璚iu chleb闚 j璚zmiennych, kt鏎e pozosta造 tym, co jedli.
14 Owi wi璚 ludzie ujrzawszy cud, kt鏎y Jezus uczyni, m闚ili: 疾 ten jest prawdziwie Prorokiem, kt鏎y ma przyj嗆 na 鈍iat.
15 Jezus zatem poznawszy, 瞠 mieli przyj嗆, aby go porwa i uczyni kr鏊em, uszed znowu sam jeden na g鏎.

JEZUS CHODZI PO MORZU.
16 Gdy za zmrok zapad, zeszli uczniowie jego nad morze.
17 I wsiad連zy w 堯d, p造n瘭i za morze do Kafarnaum; i by這 ju ciemno, a Jezus do nich nie przyszed.
18 Morze za poczyna這 si burzy, bo wia silny wiatr.
19 Gdy wi璚 ujechali oko這 dwadzie軼ia pi耩 albo trzydzie軼i stadi闚, widz Jezusa chodz帷ego po morzu i zbli瘸j帷ego si do 這dzi, i zl瘯li si.
20 Lecz on im rzecze: Jam jest, nie b鎩cie si.
2l Chcieli go tedy wzi望 do 這dzi; a 堯d natychmiast przyp造n窸a do ziemi, do kt鏎ej jechali.
OBIETNICA EUCHARYSTII.
22 Nazajutrz rzesza, kt鏎a sta豉 za morzem, zobaczy豉, 瞠 tam nie by這 innej 這dzi tylko jedna, i 瞠 Jezus nie wsiad do 這dzi z uczniami swoimi, ale sami uczniowie jego odjechali.
23 Inne za 這dzie nadesz造 od Tyberiady obok miejsca, gdzie jedli chleb, gdy Pan dzi瘯i czyni.
24 Skoro wi璚 zobaczy豉 rzesza, 瞠 tam nie ma Jezusa, ani uczni闚 jego, wsiedli w 堯dki, i przyp造n瘭i do Kafarnaum, szukaj帷 Jezusa.
25 A znalaz連zy go za morzem, rzekli mu: Rabbi, kiedy tu przyby?
26 Odpowiedzia im Jezus, i rzek: Zaprawd, zaprawd m闚i wam: Szukacie mnie, nie dlatego 瞠軼ie cuda widzieli, ale 瞠軼ie chleb jedli, i najedli軼ie si.
27 Starajcie si nie o pokarm, kt鏎y ginie, ale kt鏎y trwa na 篡cie wieczne, kt鏎y wam da Syn Cz這wieczy; na nim bowiem B鏬 Ojciec po這篡 sw piecz耩.
28 Rzekli wi璚 do niego: C騜 mamy czyni, aby鄉y pe軟ili uczynki Bo瞠?
29 Odpowiedz la Jezus, i rzek im: To jest dzie這 Bo瞠, aby軼ie wierzyli w tego, kt鏎ego on pos豉.
30 Rzekli mu tedy: C騜 wi璚 ty za znak czynisz, aby鄉y ujrzeli, i uwierzyli tobie? C騜 dzia豉sz?
31 Ojcowie nasi jedli mann na pustyni, jako jest napisane: "Chleb z nieba da im je嗆."
JEZUS PRAWDZIWYM CHLEBEM Z NIEBA.
32 Rzek im wi璚 Jezus: Zaprawd, zaprawd m闚i wam: Nie Moj瞠sz da wam chleb z nieba, ale Ojciec m鎩 daje wam chleb z nieba prawdziwy.
33 Albowiem chleb Bo篡 jest, kt鏎y z nieba zst徙i, i daje 篡cie 鈍iatu.
34 Rzekli wi璚 do mego: Panie, daj nam zawsze tego chleba.
35 A Jezus im powiedzia: Jam jest chleb 篡cia; kto do mnie przychodzi, 豉kn望 nie b璠zie; a kto we mnie wierzy, nigdy pragn望 nie b璠zie.
36 Ale wam powiedzia貫m, 瞠軼ie i widzieli mi, i nie wierzycie.
37 Wszystko, co mi daje Ojciec, do mnie przyjdzie; a tego, co do mnie przychodzi, nie wyrzuc precz;
38 bo zst徙i貫m z z nieba, nie 瞠bym czyni wol moj, ale wol tego, kt鏎y mi pos豉.
39 A ta jest wola tego, kt鏎y mi pos豉, Ojca, 瞠bym nic z tego wszystkiego, co mi da, nie straci; ale 瞠bym to wskrzesi w dzie ostateczny.
40 A ta jest wola Ojca mego, kt鏎y mi pos豉, 瞠by ka盥y, kt鏎y widzi Syna, i wierzy we, mia 篡cie wieczne, a ja go wskrzesz w dzie ostatni.
SZEMRANIE NIEWIERNYCH 玆D紟.
41 Szemrali wi璚 na niego 篡dzi, 瞠 powiedzia: Jam jest chleb 篡wy, kt鏎y z nieba zst徙i.
42 I m闚ili: Czy nie jest to Jezus, syn J霩efa, kt鏎ego ojca i matk my znamy? Jak瞠 wi璚 on m闚i: 疾 z nieba zst徙i貫m?
43 Odpowiedzia tedy Jezus, i rzek im: Nie szemrajcie mi璠zy sob.
44 Nikt do mnie przyj嗆 nie mo瞠, je郵i Ojciec, kt鏎y mi pos豉, nie poci庵nie go; a ja go wskrzesz w dzie ostatni.
45 Jest napisane u prorok闚: "I b璠 wszyscy uczniami Bo篡mi." Wszelki, kto us造sza od Ojca, i nauczy si, przychodzi do mnie.
46 Nie, 瞠by Ojca kto widzia; tylko ten, kt鏎y jest od Boga, ten widzia Ojca.
47 Zaprawd, zaprawd wam powiadam: Kto wierzy we mnie, ma 篡cie wieczne.
JEZUS CHLEBEM 玆WOTA.
48 Jam jest chleb 篡cia.
49 Ojcowie wasi jedli mann na pustyni, i pomarli.
50 Ten jest chleb z nieba zst瘼uj帷y, aby je郵i go kto po篡wa b璠zie, nie umar.
51 Jam jest chleb 篡wy, kt鏎y z nieba zst徙i.
52 Je郵i kto po篡wa b璠zie tego chleba, 篡 b璠zie na wieki; a chleb, kt鏎y ja dam, jest cia這 moje za 篡cie 鈍iata.
53 Spierali si wi璚 篡dzi mi璠zy sob, m闚i帷: Jak瞠 on mo瞠 da nam cia這 swoje do jedzenia?
54 Rzek im wi璚 Jezus: Zaprawd, zaprawd wam powiadam: Je郵iby軼ie nie jedli cia豉 Syna cz這wieczego, i nie pili krwi jego, nie b璠ziecie mie 篡cia w sobie.
55 Kto po篡wa cia這 moje, i pije krew moj, ma 篡cie wieczne, a ja go wskrzesz w dzie ostatni.
56 Albowiem cia這 moje prawdziwie jest pokarmem, a krew moja prawdziwie jest napojem.
57 Kto po篡wa cia這 moje, i pije krew moj, we mnie mieszka, a ja w nim.
58 Jako mnie pos豉 篡j帷y Ojciec, i ja 篡j dla Ojca; a kto mnie po篡wa, i on 篡 b璠zie dla mnie.
59 Ten jest chleb, kt鏎y z nieba zst徙i. Nie jak ojcowie wasi jedli mann, i pomarli. Kto po篡wa tego chleba, 篡 b璠zie na wieki.
R荅NY SKUTEK OBIETNICY.
60 To powiedzia w synagodze, nauczaj帷 w Kafarnaum.
6l Wielu wi璚 z uczni闚 jego us造szawszy, m闚ili: Twarda jest ta mowa, i kt騜 jej s逝cha mo瞠?
62 Jezus za wiedz帷 sam w sobie, 瞠 na to szemraj uczniowie j ego, rzek do nich: To was gorszy?
63 A je郵i zobaczycie Syna Cz這wieczego wst瘼uj帷ego tam, gdzie by pierwej?
64 Duch jest, kt鏎y o篡wia, cia這 na nic si nie przyda.
S這wa, kt鏎e ja wam powiedzia貫m, duchem i 篡ciem s.
65 Ale s niekt鏎zy spo鈔鏚 was, co nie wierz. Wiedzia bowiem Jezus od pocz徠ku, kt鏎zy byli, co nie wierzyli, i kto go mia wyda.
66 I m闚i: Dlatego wam powiedzia貫m, 瞠 nikt nie mo瞠 przyj嗆 do mnie, je郵i mu nie b璠zie dane od Ojca mojego.
ODST襾STWO WIELU UCZNI紟.
67 Odt康 wielu uczni闚 jego wycofa這 si, i ju z nim nie chodzili.
68 Rzek wi璚 Jezus do dwunastu: Czy i wy odej嗆 chcecie?
69 Odpowiedzia mu przeto Szymon Piotr: Panie! Do kog騜 p鎩dziemy? Ty masz s這wa 篡cia wiecznego.
70 A my wierzymy i poznali鄉y, 瞠 ty jest Chrystus, Syn Bo篡. Odpowiedzia im Jezus:
71 Czy ja nie dwunastu was obra貫m? A jeden z was jest diabe.
72 M闚i za o Judaszu Szymonowym, Iszkariocie; bo ten mia go wyda, chocia by jednym z dwunastu.
7

NIEDOWIARSTWO KREWNYCH CHRYSTUSA.
l Potem za chodzi Jezus po Galilei, gdy nie chcia po Judei chodzi, bo 篡dzi starali si go zabi.
2 A zbli瘸這 si 篡dowskie 鈍i皻o Kuczek.
3 Rzekli wi璚 do niego bracia jego: Odejd st康, a id do Judei, 瞠by i uczniowie twoi widzieli dzie豉 twoje, kt鏎e czynisz.
4 Nikt bowiem niczego w skryto軼i nie czyni, a sam chce by na widoku. Je郵i te rzeczy czynisz, oka si 鈍iatu.
5 I bracia bowiem jego we nie wierzyli.
6 Rzecze im tedy Jezus: Czas m鎩 jeszcze nie przyszed; ale czas wasz zawsze jest w pogotowiu.
7 Nie mo瞠 鈍iat mie was w nienawi軼i, ale mnie ma w nienawi軼i; bo ja 鈍iadectwo daj o nim, 瞠 z貫 s uczynki jego.
8 Id嬈ie wy na ten dzie 鈍i皻y, ja za nie p鎩d na ten dzie 鈍i皻y; bo m鎩 czas jeszcze si nie wype軟i.
9 To powiedziawszy, zosta sam w Galilei.
F. ZBAWICIEL W JERUZALEM PODCZAS 名I邛A KUCZEK (7,10 -10,21)

R荅NE ZDANIA O JEZUSIE.
10 A gdy poszli bracia jego, wtedy i on poszed na dzie 鈍i皻y, nie jawnie, ale jakby potajemnie.
11 Szukali go wi璚 篡dzi w dzie 鈍i皻y pytaj帷: Gdzie on jest?
12 I by o nim wielki pomruk mi璠zy rzesz. Jedni bowiem powiadali: 疾 jest dobry. Drudzy za m闚ili: Nie, ale zwodzi rzesze.
13 Nikt o nim jednak jawnie nie m闚i z boja幡i przed 篡dami.
JEZUS UCZY W 名I﹗YNI.
14 Gdy za ju by這 w p馧 鈍i皻a, wszed Jezus do 鈍i徠yni, i naucza
15 I dziwili si 篡dzi, m闚i帷: Jak瞠 ten umie Pismo, skoro si nie uczy?
16 Odpowiedzia im Jezus, i rzek: Moja nauka nie jest moja, ale tego, kt鏎y mi pos豉.
17 Je郵i kto zechce pe軟i wol jego, dowie si o tej nauce, czy jest z Boga, czy te ja sam ze siebie m闚i.
18 Kto sam ze siebie m闚i, ten chwa造 w豉snej szuka; lecz kto szuka chwa造 tego, kt鏎y go pos豉, ten jest prawdom闚ny, a nie ma w nim niesprawiedliwo軼i.
19 Czy Moj瞠sz nie da wam Zakonu, a 瘸den z was nie pe軟i Zakonu?
20 Czemu chcecie mnie zabi? Odpowiedzia豉 rzesza, i rzek豉: Czarta masz; kt騜 ci chce zabi?
21 Odpowiedzia Jezus, i rzek, im: Jednego czynu dokona貫m, a wszyscy si dziwicie.
22 Dlatego Moj瞠sz da wam obrzezanie (nie 瞠by ono od Moj瞠sza by這, ale od ojc闚), i w szabat cz這wieka obrzezujecie.
23 Je郵i obrzezanie przyjmuje cz這wiek w szabat, 瞠by nie naruszy Moj瞠szowego Zakonu, na mnie si oburzacie, 瞠 ca貫go cz這wieka uzdrowi貫m w szabat?
24 Nie s康嬈ie wed逝g pozor闚, ale s康嬈ie s康em sprawiedliwym.
25 M闚ili wi璚 niekt鏎zy z Jerozolimy: Czy to nie ten, kt鏎ego chc zabi?
26 A oto jawnie przemawia, i nic mu nie m闚i. Czy瘺y prawdziwie poznali starsi, 瞠 ten jest Chrystusem?
27 Ale o nim wiemy, sk康 jest; lecz gdy Chrystus przyjdzie, nikt nie b璠zie wiedzia, sk康 jest.
28 Wo豉 tedy Jezus w 鈍i徠yni, ucz帷 i m闚i帷: I mnie znacie, i sk康 jestem wiecie, a sam od siebie nie przyszed貫m, ale jest prawdom闚ny ten, kt鏎y mnie pos豉, kt鏎ego wy nie znacie.
29 Ja go znam, bo od niego jestem, a on mi pos豉.
30 Chcieli go wi璚 pojma, ale nikt na nie podni鏀 r瘯i; bo jeszcze nie nadesz豉 godzina jego.
31 Wielu za z rzeszy uwierzy這 we, i m闚ili: Czy Chrystus gdy przyjdzie, wi璚ej cud闚 czyni b璠zie, ani瞠li te, kt鏎e ten czyni?
32 Us造szeli faryzeusze, jak to o nim rzesza szemra豉; i pos豉li przedniejsi kap豉ni i faryzeusze s逝gi, aby go pojmali.
33 Rzek im wi璚 Jezus: Jeszcze kr鏒ki czas jestem z wami, a odchodz do tego, kt鏎y mi pos豉.
34 Szuka mi b璠ziecie, a nie znajdziecie; a gdzie ja jestem wy przyj嗆 nie mo瞠cie.
35 M闚ili wi璚 篡dzi mi璠zy sob: Dok康瞠 ten p鎩dzie, 瞠 my go nie znajdziemy? Czy p鎩dzie do rozproszenia pogan, i b璠zie uczy pogan?
36 C騜 to za s這wo, kt鏎e powiedzia: Szuka mi b璠ziecie, a nie znajdziecie; a gdzie ja jestem, wy przyj嗆 nie mo瞠cie?
CZY JEZUS JEST MESJASZEM?
37 W ostatni za wielki dzie 鈍i皻a sta Jezus, i wo豉, m闚i帷: Je郵i kto pragnie, niech do mnie przyjdzie a pije.
38 Kto wierzy we mnie, jak m闚i Pismo, z 篡wota jego rzeki wody 篡wej pop造n.
39 A to m闚i o Duchu, kt鏎ego otrzyma mieli wierz帷y we; albowiem Duch jeszcze nie by dany, bo Jezus jeszcze nie by uwielbiony.
40 Z owej wi璚 rzeczy, us造szawszy te s這wa jego, m闚ili: Ten jest prawdziwie prorokiem.
41 Inni m闚ili: Ten jest Chrystusem. Niekt鏎zy za powiadali: Czy Jezus przyjdzie z Galilei?
42 Czy Pismo nie m闚i, 瞠 Jezus przyjdzie z rodu Dawida i z Betlejem miasteczka, gdzie by Dawid?
43 Powsta zatem roz豉m mi璠zy reszt z powodu niego.
44 A niekt鏎zy z nich chcieli go pojma, ale nikt nie podni鏀 na r瘯i.
45 Przyszli wi璚 s逝dzy najwy窺zych kap豉n闚 i faryzeusz闚. A oni im rzekli: Czemu軼ie go nie przyprowadzili?
46 Odpowiedzieli s逝dzy: Nigdy tak cz這wiek nie m闚i, jako ten cz這wiek.
47 Odpowiedzieli im tedy faryzeusze: Czy i wy jeste軼ie zwiedzeni?
48 Czy kt鏎y ze starszych uwierzy we, albo z faryzeusz闚?
49 Ale to posp鏊stwo, kt鏎e nie zna Zakonu, przekl皻e jest.
50 Rzek do nich Nikodem, ten, kt鏎y w nocy przyszed do niego, a by jednym z nich:
51 Czy Zakon nasz s康zi cz這wieka, je郵i pierwej nie us造szy od niego, i nie zrozumie, co czyni?
52 Odpowiedzieli, i rzekli mu: Czy i ty jeste Galilejczykiem? Badaj Pisma, a zobaczysz, 瞠 z Galilei prorok nie powstaje.
53 I powr鏂ili ka盥y do domu swego.
8

JAWNOGRZESZNICA.
1 Jezus za uda si na g鏎 Oliwn.
2 A raniutko zn闚 przyszed do 鈍i徠yni, i ca造 lud przyszed do niego; a usiad連zy naucza ich.
3 I przyprowadzaj doktorowie i faryzeusze niewiast, kt鏎 na cudzo堯stwie zostano, i postawili j po鈔odku, i
4 rzekli mu: Nauczycielu t niewiast zastano teraz na cudzo堯stwie.
5 W Zakonie za Moj瞠sz przykaza nam takie kamienowa. Ty wi璚 co m闚isz?
6 To zn闚 m闚ili, kusz帷 go, aby go mogli oskar篡. A Jezus schyliwszy si w d馧, pisa palcem po ziemi.
7 Gdy za nie przestawali go pyta, podni鏀 si, i rzek im: Kto z was jest bez grzechu, niech pierwszy rzuci na ni kamieniem.
8 I znowu schyliwszy si, pisa na ziemi.
9 A us造szawszy to, jeden za drugim wychodzili, poczynaj帷 od starszych; i zosta sam Jezus, i niewiasta w po鈔odku stoj帷a.
10 Jezus za podni鏀連zy si, rzek jej: Niewiasto, gdzie s ci, co na ciebie skar篡li? 畝den ci nie pot瘼i?
11 A ona rzek豉: 瘸den, Panie! Jezus za powiedzia: I ja ci nie pot瘼i. Id, a ju wi璚ej nie grzesz.
JEZUS 名IATΜ列I 名IATA.
12 Znowu wi璚 odezwa si do nich Jezus, m闚i帷: Jam jest 鈍iat這嗆 鈍iata; kto za mn idzie, nie chodzi w ciemno軼i, ale b璠zie mia 鈍iat這嗆 篡cia.
13 Rzekli mu tedy faryzeusze: Ty sam o sobie 鈍iadectwo dajesz; 鈍iadectwo twoje nie jest prawdziwe.
14 Odpowiedzia Jezus, i rzek im: Chocia ja 鈍iadectwo daj sam o sobie, prawdziwe jest 鈍iadectwo moje, bo wiem, sk康 przyszed貫m i dok康 id; lecz wy nie wiecie, sk康 przychodz, albo dok康 id.
15 Wy wed逝g cia豉 s康zicie; ja nikogo nie s康z.
16 A je郵i te i s康z; s康 m鎩 jest prawdziwy; bo nie jestem sam, ale ja i ten, kt鏎y mnie pos豉, Ojciec.
17 A w Zakonie waszym jest napisane, 瞠 鈍iadectwo dw鏂h ludzi jest prawdziwe.
18 Jam jest, kt鏎y sam o sobie daj 鈍iadectwo; i daje 鈍iadectwo o mnie Ojciec, kt鏎y mi pos豉.
19 Rzekli mu wi璚: Gdzie jest tw鎩 Ojciec? Odpowiedzia Jezus: Ani mnie nie znacie, ani Ojca mojego; gdyby軼ie mnie znali, to by軼ie zapewne i Ojca mego znali.
20 Te s這wa powiedzia Jezus ko這 skarbca, ucz帷 w 鈍i徠yni; a nikt go nie pojma, bo jeszcze nie nadesz豉 godzina jego.
JEZUS SYNEM BOGA.
21 Jezus wi璚 rzek im znowu, m闚i帷: Ja odchodz, i b璠ziecie mnie szuka, a w grzechu waszym pomrzecie. Dok康 ja id, wy przyj嗆 nie mo瞠cie.
22 M闚ili tedy 篡dzi: Albo sam si zabije, 瞠 powiedzia: Dok康 ja id, wy przyj嗆 nie mo瞠cie?
23 I m闚i im: Wy軼ie z nisko軼i, a jam z wysoko軼i. Wy軼ie z tego 鈍iata, a ja nie jestem z tego 鈍iata.
24 Przeto wam powiedzia貫m, 瞠 pomrzecie w grzechach waszych; bo je郵i nie uwierzycie, 瞠m ja jest, pomrzecie w grzechu waszym.
25 M闚ili mu wi璚: Kt騜e ty jest? Rzek im Jezus: Pocz徠ek, kt鏎y i m闚i wam.
26 Mam o was wiele m闚i i s康zi; lecz ten, kt鏎y mi pos豉 jest prawdom闚ny; a ja, co s造sza貫m od niego, to m闚i na 鈍iecie.
27 I nie zrozumieli, 瞠 Ojcem swoim nazywa Boga.
28 Rzek im tedy Jezus: Gdy podwy窺zycie Syna Cz這wieczego, wtedy poznacie, 瞠m ja jest, a sam z siebie niczego nie uczyni; ale jako mi nauczy Ojciec, to m闚i.
29 A ten, kt鏎y mi pos豉, ze mn jest, i nie zostawi mi samego, bo ja, co mu si podoba, zawsze czyni.
30 Gdy on to m闚i, wielu we uwierzy這.

KTO PRAWDZIWYM SYNEM ABRAHAMA?
31 M闚i wi璚 Jezus do tych 篡d闚, kt鏎zy mu uwierzyli: Je郵i wy trwa b璠ziecie przy mowie mojej, prawdziwie b璠ziecie uczniami moimi;
32 i poznacie prawd a prawda was wyswobodzi.
33 Odpowiedzieli mu: Jeste鄉y potomstwem Abrahama, a nigdy鄉y nikomu nie s逝篡li; jak瞠 ty m闚isz: Wolni b璠ziecie?
34 Odpowiedzia im Jezus: Zaprawd, za prawd powiadam wam, 瞠 ka盥y kt鏎y czyni grzech, s逝g jest grzechu;
35 lecz s逝ga nie mieszka w domu na wieki, syn za mieszka na wieki.
36 A przeto je郵i was Syn wyswobodzi, prawdziwie wolni b璠ziecie.
37 Wiem, 瞠 jeste軼ie synami Abrahama; ale staracie si mig zabi, poniewa mowa moja nie przyjmuje si w was.
38 Ja m闚i, co widzia貫m u Ojca mojego; a wy czynicie, co軼ie widzieli u ojca waszego.
39 Odpowiedzieli, i rzekli mu: Ojcem naszym jest Abraham. Rzek im Jezus: Je郵i軼ie synami Abrahama, czy鎍ie uczynki Abrahama.
40 Lecz teraz staracie si zabi mnie, cz這wieka, kt鏎y wam m闚i貫m prawd, jak s造sza貫m od Boga; tego Abraham nie czyni.
KTO SYNEM BOGA?
4l Wy czynicie uczynki ojca waszego. Rzekli mu zatem: My鄉y si nie urodzili z cudzo堯stwa; mamy jednego ojca, Boga.
42 Rzek im wi璚 Jezus: Gdyby B鏬 by ojcem waszym, to by軼ie mi pewnie mi這wali; albowiem ja z Boga wyszed貫m, i przyszed貫m; nie od siebie bowiem przyszed貫m, ale on mi pos豉.
43 Czemu mowy mojej nie rozumiecie? Gdy nie mo瞠cie s逝cha mowy mojej.
44 Wy z ojca diab豉 jeste軼ie i po膨dania ojca waszego czyni chcecie. On by zab鎩c od pocz徠ku i w prawdzie si nie osta, bo nie ma w nim prawdy; gdy m闚i k豉mstwo, z w豉snego m闚i, gdy k豉mc jest, i ojcem jego.
45 A je郵i ja prawd m闚i, nie wierzycie mi.
46 Kto z was dowiedzie na mnie grzechu? Je郵i prawd m闚i wam, czemu mi nie wierzycie?
47 Kto z Boga jest, s堯w Bo篡ch s逝cha; dlatego wy nie s逝chacie, 瞠 z Boga nie jeste軼ie.
DIABELSKIE USPOSOBIENIE 玆D紟.
48 Odpowiedzieli wi璚 篡dzi, i rzekli mu: Czy my nie dobrze m闚imy, 瞠 ty jest Samarytanin, i czarta masz?
49 Odpowiedzia Jezus: Ja czarta nie mam; ale czcz Ojca mego, a wy軼ie mnie nie uczcili.
50 Ale ja nie szukam chwa造 w豉snej; jest taki, co szuka, i s康zi.
51 Zaprawd, zaprawd m闚i wam: Je郵i kto zachowa mow moj, nie zazna 鄉ierci na wieki.
52 Rzekli wi璚 篡dzi: Teraz poznali鄉y, 瞠 czarta masz. Abraham umar i prorocy, a ty powiadasz: Je郵iby kto zachowa mow moj, nie zazna 鄉ierci na wieki!
53 Czy ty wi瘯szy jeste nad ojca naszego Abrahama, kt鏎y umar? I prorocy pomarli. Kim sam siebie czynisz?
54 Odpowiedzia Jezus: Je郵i ja sam siebie chwal; niczym jest chwa豉 moja. Jest Ojciec m鎩, kt鏎y mi uwielbia, o kt鏎ym wy powiadacie, 瞠 jest Bogiem waszym,
55 a nie poznali軼ie go; ale ja go znam. I je郵ibym powiedzia, 瞠 go nie znam, b璠 podobnym do was k豉mc; ale go znam, i mow jego zachowuj.
56 Abraham, ojciec wasz, cieszy si, 瞠 mia ogl康a dzie m鎩; ujrza, i rozradowa si.
57 Rzekli wi璚 篡dzi do niego: Pi耩dziesi璚iu lat jeszcze nie masz, a Abrahama widzia貫?
58 Rzek im Jezus: Zaprawd, zaprawd m闚i wam: pierwej ni Abraham si sta, jam jest.
59 Porwali wi璚 kamienie, by rzuci na niego; lecz Jezus ukry si, i wyszed z 鈍i徠yni.
9

UZDROWIENIE 印EPEGO OD URODZENIA.
1 A przechodz帷, ujrza Jezus cz這wieka 郵epego od urodzenia.
2 I spytali go uczniowie jego: Rabbi, kto zgrzeszy, on, czy rodzice jego, 瞠 si 郵epym narodzi?
3 Odpowiedzia Jezus: Ani on nie zgrzeszy, ani rodzice jego; ale 瞠by si okaza造 w nim sprawy Bo瞠.
4 Mnie potrzeba wykonywa sprawy tego, kt鏎y mi pos豉, p鏦i dzie jest; nadchodzi noc, kiedy nikt pracowa nie mo瞠.
5 P鏦i jestem na 鈍iecie, jestem 鈍iat這軼i 鈍iata.
6 To rzek連zy, splun掖 na ziemi, i uczyni b這to ze 郵iny, i pomaza b這tem oczy jego,
7 i rzek mu: Id, umyj si w sadzawce Siloe (co si wyk豉da: "Pos豉ny"). Odszed wi璚 i umy si, i przyszed widz帷y.
8 S御iedzi zatem i ci, co przedtem go widywali, 瞠 by 瞠brakiem, m闚ili: Czy to nie ten, kt鏎y siadywa i 瞠bra? Jedni m闚ili: 疾 to on jest.
9 A drudzy: Wcale nie, ale jest do podobny. A on m闚i: 疾 to ja jestem.
10 M闚ili mu wi璚: Jak瞠 ci si oczy otwar造?
11 Odpowiedzia: Ten cz這wiek, kt鏎ego zwi Jezusem, uczyni b這to, i pomaza oczy moje, i rzek mi: Id do sadzawki Siloe, a umyj si. I poszed貫m, umy貫m si, i widz.
12 I rzekli mu: Gdzie on jest? Odpowiedzia: Nie wiem.
13 Przyprowadzaj tego, kt鏎y by 郵epy, do faryzeusz闚.
14 A by to szabat, gdy Jezus uczyni b這to, i otworzy oczy jego.
15 Znowu wi璚 pytali go faryzeusze, jak przejrza? A on im odpowiedzia: W這篡 mi b這ta na oczy i umy貫m si, i widz.
16 M闚ili przeto niekt鏎zy z faryzeusz闚: Nie jest ten cz這wiek od Boga, bo nie zachowuje szabatu. A inni m闚ili: Jak瞠 mo瞠 cz這wiek grzeszny te cuda czyni? I by這 rozdwojenie mi璠zy nimi.
17 Rzekli wi璚 郵epemu po wt鏎e: C騜 ty m闚isz o tym, kt鏎y otworzy oczy twoje? On za rzek: 瞠 jest prorokiem.
18 Nie uwierzyli tedy 篡dzi, 瞠 on by 郵epy, i wzrok odzyska, dop鏦i nie wezwali rodzic闚 tego, kt鏎y przejrza.
19 I spytali ich, m闚i帷: Czy to jest syn wasz, o kt鏎ym wy m闚icie, 瞠 si 郵epym urodzi? Jak瞠 wi璚 teraz widzi?
20 Odpowiedzieli im rodzice jego, i rzekli: Wiemy, 瞠 to jest syn nasz, i 瞠 si 郵epym urodzi;
21 ale jak teraz widzi, nie wiemy; albo kto otworzy oczy jego, my nie wiemy. Jego samego pytajcie; ma lata, niech sam m闚i o sobie.
22 To powiedzieli rodzice jego, gdy bali si 篡d闚. Ju bowiem zm闚ili si 篡dzi, 瞠 je郵iby kto wyzna, i on jest Chrystusem, aby zosta wyrzucony z synagogi.
23 Dlatego to powiedzieli rodz帷e jego: 疾 ma lata, jego samego pytajcie.
24 Wezwali wi璚 po raz drugi cz這wieka, kt鏎y by 郵epy, i rzekli mu: Daj chwa喚 Bogu; my wiemy, 瞠 ten cz這wiek jest grzeszny.
25 On za im odrzek: Czy grzeszny jest, tego nie wiem; jedno wiem, 瞠 by貫m 郵epy, a teraz widz.
26 Rzekli mu tedy: C騜 ci uczyni? Jak瞠 ci oczy otworzy?
27 Odpowiedzia im: Ju wam powiedzia貫m, i s造szeli軼ie; czemu znowu s造sze chcecie? Czy i wy chcecie zosta uczniami jego?
28 Z這rzeczyli mu przeto i powiedzieli: Ty b康 uczniem jego, a my jeste鄉y uczniami Moj瞠sza.
29 My wiemy, 瞠 do Moj瞠sza m闚i B鏬; ale sk康 ten jest, nie wiemy,
30 Odpowiedzia 闚 cz這wiek, i rzek im: To w豉郾ie jest dziwne, 瞠 wy nie wiecie, sk康 jest, a otworzy oczy moje.
3l Wiemy za, 瞠 grzesznik闚 B鏬 nie wys逝chuje; ale je郵i kto jest czcicielem Boga, a wol jego czyni, tego wys逝chuje.
32 Od wieku nie s造szano, 瞠by kto otworzy oczy 郵epo narodzonemu.
33 Gdyby ten nie by od Boga, nie m鏬豚y nic uczyni.
34 Odpowiedzieli i rzekli mu: W grzechach narodzi貫 si ca造, a ty nas uczysz? I precz go wyrzucili.
35 Us造sza Jezus, 瞠 go precz wyrzucili, a znalaz連zy go, rzek mu: Ty wierzysz w Syna Bo瞠go?
36 On odpowiedzia, i rzek: Kt騜 to jest, Panie, abym we uwierzy?
37 I rzek mu Jezus: I widzia貫 go, i kt鏎y m闚i z tob, ten jest.
38 A on rzek: Wierz, Panie! I upad連zy, odda mu pok這n.
39 I rzek Jezus: Na s康 ja przyszed貫m na ten 鈍iat, aby ci, kt鏎zy nie widz, przejrzeli, a ci, co widz, 郵epymi si stali.
40 I us造szeli niekt鏎zy z faryzeusz闚, co przy nim byli, i rzekli mu: Czy i my 郵epymi jeste鄉y?
41 Rzek im Jezus: Gdyby軼ie byli 郵epymi, nie mieliby軼ie grzechu; ale teraz m闚icie: 疾 widzimy. Grzech wasz trwa.
10

JEZUS DOBRYM PASTERZEM.
l Zaprawd, zaprawd m闚i wam: Kto nie wchodzi przez bram do owczarni owiec, ale wdziera si sk康in康, ten jest z這dziej i zb鎩ca.
2 Lecz ten, co wchodzi przez bram, jest pasterzem owiec.
3 Temu od德ierny otwiera, a owce s逝chaj g這su jego, i wo豉 owce swoje po imieniu, i wyprowadza je.
4 A gdy wypu軼i owce swoje, idzie przed nimi; a owce id za nim, bo znaj g這s jego.
5 Za obcym za nie id, ale uciekaj od niego, bo nie znaj g這su obcych.
6 T przypowie嗆 powiedzia im Jezus; lecz oni nie zrozumieli, co im m闚i.
7 Znowu wi璚 rzek im Jezus: Zaprawd, zaprawd powiadam wam, i ja jestem bram owiec.
8 Wszyscy, ilu ich tylko przysz這, z這dziejami s i zb鎩cami, i nie s逝cha造 ich owce.
9 Ja jestem bram. Je郵i kto wejdzie przeze mnie, b璠zie zbawiony; i b璠zie wchodzi, i wychodzi, i pastwiska znajdzie.
10 Z這dziej nie przychodzi, tylko 瞠by krad, a zabija i traci. Ja przyszed貫m, 瞠by 篡cie mia造, i obficiej mia造.
11 Jam jest pasterz dobry. Dobry pasterz dusz swoj daje za owce swoje.
12 Lecz najemnik, i ten, co nie jest pasterzem, kt鏎ego owce nie s w豉sne, widzi wilka przychodz帷ego, i opuszcza owce, i ucieka, a wilk porywa, i rozprasza owce;
13 najemnik za ucieka, bo jest najemnikiem, i nie zale篡 mu na owcach.
14 Jam jest pasterz dobry, i znam moje, i znaj mi moje.
15 Jak mi zna Ojciec, i ja znam Ojca; a dusz moj k豉d za owce moje.
16 I inne owce mam, kt鏎e nie s z tej owczarni; i te trzeba mi przyprowadzi, i s逝cha b璠 g這su mego, i stanie si jedna owczarnia i jeden pasterz.
17 Dlatego mi逝je mi Ojciec, 瞠 ja k豉d dusz moj, abym j znowu wzi掖.
18 Nikt nie bierze jej ode mnie, ale ja k豉d j sam od siebie; i mam moc po這篡 j, i mam moc znowu wzi望 j. To przykazanie otrzyma貫m od Ojca mego.
19 Znowu powsta豉 niezgoda mi璠zy 篡dami z powodu tych s堯w.
20 A wielu z nich m闚i這: Czarta ma, i szaleje; czemu go s逝chacie?
21 Inni m闚ili: To nie s s這wa op皻anego od diab豉. Czy diabe mo瞠 oczy 郵epych otwiera?
G. ZAMACHY NA ZBAWICIELA W CZASIE UROCZYSTO列I PO名I犴ENIA 名I﹗YNI (10, 22-42)
CHRYSTUS JEST WSP茛ISTOTNY OJCU.
22 By豉 za w Jerozolimie uroczysto嗆 Po鈍i璚enia 鈍i徠yni; i by豉 zima.
23 A Jezus przechadza si w 鈍i徠yni po kru瞟anku Salomona.
24 Obst徙ili go wi璚 篡dzi, i rzekli mu: Dok康瞠 dusz nasz w zawieszeniu trzyma b璠ziesz? Je郵i ty jeste Chrystusem, powiedz nam otwarcie.
25 Odpowiedzia im Jezus: Powiadam wam, a nie wierzycie; sprawy, kt鏎e ja czyni w imi Ojca mego, te o mnie 鈍iadectwo daj.
26 Ale wy nie wierzycie bo nie jeste軼ie z owiec moich.
27 Owce moje s逝chaj g這su mego; a ja je znam, i id za mn.
28 Ja im daj 篡cie wieczne: i nie zgin na wieki, i nikt nie wydrze ich z r瘯i mojej.
29 To, co mi da Ojciec m鎩, wi瘯sze jest nad wszystko; a nikt nie mo瞠 wydrze z r彗 Ojca mego.
30 Ja i Ojciec jedno jeste鄉y.

玆DZI CHC GO UKAMIENOWA.
31 Przeto 篡dzi porwali kamienie, aby go ukamienowa.
32 Odpowiedzia im Jezus: Wiele dobrych uczynk闚 ukaza貫m wam od Ojca mego; za kt鏎y z tych uczynk闚 kamienujecie mnie?
33 Odpowiedzieli mu 篡dzi: Za dobry uczynek nie kamienujemy ci, ale za blu幡ierstwo; i 瞠 ty, b璠帷 cz這wiekiem, czynisz sam siebie Bogiem.
34 Odpowiedzia im Jezus: Czy nie jest napisane w Zakonie waszym: 疾 "Ja rzek貫m: bogami jeste軼ie?"
35 Je瞠li tych nazwa bogami, do kt鏎ych sta豉 si mowa Bo瘸 a Pisma zmieni nie mo積a
36 o mnie, kt鏎ego Ojciec po鈍i璚i, i pos豉 na 鈍iat, wy m闚icie: 疾 blu幡isz, poniewa rzek貫m: Jestem Synem Bo篡m?
37 Je郵i nie czyni dzie Ojca mego, nie wierzcie mi.
38 Ale je郵i czyni, chocia瘺y軼ie mnie wierzy nie chcieli, uczynkom wierzcie, aby軼ie poznali, i uwierzyli, 瞠 Ojciec jest we mnie, a ja w Ojcu.
39 Usi這wali go wi璚 pochwyci, lecz wyszed z r彗 ich.
40 I odszed na powr鏒 za Jordan na to miejsce, gdzie najpierw Jan chrzci, i tam przebywa.
41 A wielu przychodzi這 do niego, i m闚ili: 疾 Jan wprawdzie 瘸dnego znaku nie uczyni;
42 ale wszystko, co Jan o nim powiedzia, by這 prawd. I wielu uwierzy這 w niego.
H. WSKRZESZENIE xZARZA BEZPO吐EDNIM POWODEM WYROKU 危IERCI NA ZBAWICIELA (11,1-57)
11

CHOROBA I 危IER xZARZA.
1 By za chory niejaki ζzarz z Betanii, z miasteczka Marii i Marty jej siostry.
2 (A by豉 to Maria, kt鏎a nama軼i豉 Pana olejkiem, i otar豉 nogi jego w這sami swoimi; jej to brat ζzarz chorowa).
3 Pos豉造 wi璚 siostry jego do niego, m闚i帷: Panie! Oto ten, kt鏎ego mi逝jesz, choruje.
4 A us造szawszy Jezus, rzek im: Ta choroba nie jest na 鄉ier, ale dla chwa造 Bo瞠j, 瞠by Syn Bo篡 uwielbiony by przez ni.
5 Jezus te mi這wa Mart i siostr j ej Mari i ζzarza.
6 Gdy wi璚 us造sza, 瞠 choruj e, wtedy pozosta wprawdzie przez dwa dni na tym samym miejscu,
7 potem za rzek uczniom swoim: Id幟y znowu do Judei.
8 Rzekli mu uczniowie: Rabbi! Dopiero chcieli ci 篡dzi ukamienowa, a zn闚 tam idziesz?
9 Odpowiedzia Jezus: Czy dzie nie ma dwunastu godzin? Je郵i kto chodzi w dzie, nie potknie si, bo widzi 鈍iat這 tego 鈍iata;
10 ale je郵i chodzi w nocy, potknie si, bo 鈍iat豉 w nim nie ma.
11 To powiedzia, a potem rzek im: ζzarz, przyjaciel nasz, 酥i; ale id, abym go ze snu obudzi.
12 Rzekli wi璚 uczniowie jego: Panie! Je郵i 酥i, zdr闚 b璠zie.
13 Lecz Jezus m闚i o 鄉ierci jego; a oni s康zili, 瞠 o za郾i璚iu snem m闚i.
14 Wtedy wi璚 Jezus powiedzia im otwarcie: ζzarz umar.
15 I ciesz si dla was, 瞠 tam nie by貫m, aby軼ie uwierzyli; ale id幟y do niego.
16 Rzek tedy Tomasz, kt鏎ego zwi Didymus, do wsp馧uczni闚: P鎩d幟y 1 my, aby鄉y z nim umarli.
ROZMOWA JEZUSA Z MART I MARI.
17 Przyszed zatem Jezus, i znalaz go ju od czterech dni le膨cego w grobie.
18 (A Betania by豉 blisko Jerozolimy, na jakie pl皻na軼ie stadi闚).
19 A przysz這 do Marty i Marii wielu 篡d闚, aby je pocieszy po ich bracie.
20 Marta wi璚, skoro us造sza豉, 瞠 Jezus idzie, wysz豉 mu naprzeciw, a Maria siedzia豉 w domu.
21 Rzek豉 tedy Marta do Jezusa: Panie! Gdyby tu by, nie by豚y umar brat m鎩.
22 Lecz i teraz wiem, 瞠 o cokolwiek b璠ziesz Boga prosi, da ci B鏬.
23 Rzecze do niej Jezus: Zmartwychwstanie brat tw鎩.
24 Rzecze mu Marta: Wiem, 瞠 zmartwychwstanie w zmartwychwstaniu w dzie ostatni.
25 Rzek jej Jezus: Jam jest zmartwychwstanie i 篡cie; kto we mnie wierzy, cho熲y i umar, 篡 b璠zie.
26 A wszelki, kt鏎y 篡je, a wierzy we mnie, nie umrze na wieki. Wierzysz w to? 27 Powiedzia豉 mu: Tak, Panie, jam uwierzy豉, 瞠 ty jest Chrystus, Syn Boga 篡wego, kt鏎y na ten 鈍iat przyszed貫.
28 A to rzek連zy, odesz豉, i po cichu zawo豉豉 Mari, siostr swoj, m闚i帷: Nauczyciel przyszed, i wo豉 ci.
29 Skoro ona us造sza豉, wstaje szybko, i idzie do niego;
30 jeszcze bowiem Jezus nie przyszed by do miasteczka, ale by jeszcze na tym miejscu, gdzie Marta zabieg豉 mu drog.
3l 砰dzi wi璚, kt鏎zy z ni byli w domu, i pocieszali j, ujrzawszy, 瞠 Maria pr璠ko wsta豉 i wysz豉, poszli za ni, m闚i帷: 疾 idzie do grobu, aby tam p豉ka.
32 Maria tedy, gdy przysz豉, gdzie by Jezus, ujrzawszy go, przypad豉 do n鏬 jego, i rzecze mu: Panie! Gdyby tu by, nie by豚y umar brat m鎩.
33 Jezus wi璚, gdy j ujrza p豉cz帷, i 篡d闚, kt鏎zy z ni przyszli, p豉cz帷ych rozrzewni si w duchu, i wzruszy sam siebie,
34 i rzek: Gdzie軼ie go po這篡li? Powiadaj mu: Panie, p鎩d a ogl康aj.
35 I zap豉ka Jezus.
36 M闚ili wi璚 篡dzi: Oto, jak go mi這wa.
37 Niekt鏎zy za z nich m闚ili: Czy ten, kt鏎y otworzy oczy 郵epo narodzonemu, nie m鏬 sprawi, 瞠by on nie by umar?
WSKRZESZENIE xZARZA.
38 Jezus tedy rozrzewniwszy si znowu sam w sobie, przychodzi do grobu. A by豉 to jaskinia, i kamie by na niej po這穎ny.
39 Rzecze Jezus: Odsu鎍ie kamie. Rzecze mu Marta, siostra tego, kt鏎y by umar: Panie, ju cuchnie, bo mu ju czwarty dzie.
40 Rzecze do niej Jezus: Czy瞠m ci nie powiedzia, 瞠 je郵i uwierzysz, ujrzysz chwa喚 Bo膨?
41 Odsun瘭i wi璚 kamie. Jezus za podni鏀連zy oczy swe w g鏎, rzek: Ojcze, dzi瘯uj ci, 瞠 mnie wys逝cha.
42 A ja wiedzia貫m, 瞠 mi zawsze wys逝chujesz; ale dla ludu, kt鏎y wko這 stoi, powiedzia貫m, aby uwierzyli, 瞠 ty mnie pos豉.
43 To rzek連zy, zawo豉 g這sem wielkim: ζzarzu, wyjd z grobu!
44 I natychmiast wyszed, kt鏎y by umar造, maj帷 r璚e i nogi zwi您ane opaskami, a twarz jego obwi您ana by豉 chust. Rzek im Jezus: Rozwi捫cie go, i pozw鏊cie mu odej嗆.
SANHEDRYN POSTANAWIA ZGxDZI JEZUSA.
45 Wielu wi璚 z 篡d闚, kt鏎zy byli przyszli do Marii i Marty, a widzieli, co uczyni Jezus, uwierzy這 we.
46 Niekt鏎zy za z nich odeszli do faryzeusz闚, i powiedzieli im, co uczyni Jezus.
47 Zebrali tedy najwy窺i kap豉ni i faryzeusze Rad, i m闚ili: C騜 poczniemy, bo ten cz這wiek wiele cud闚 czyni?
48 Je郵i go tak zostawimy, wszyscy we uwierz, i przyjd Rzymianie, i zabior nasze miejsce i nar鏚.
49 A jeden z nich imieniem Kajfasz, b璠帷 najwy窺zym kap豉nem w tym roku, rzek im: Wy nic nie wiecie,
50 ani me my郵icie, 瞠 lepiej dla was, aby jeden cz這wiek umar za lud, i ca造 nar鏚 nie zgin掖.
51 A tego nie powiedzia sam z siebie, ale b璠帷 najwy窺zym kap豉nem roku tego, prorokowa, 瞠 Jezus mia umrze za nar鏚;
52 i nie tylko za nar鏚, ale 瞠by syn闚 Bo篡ch, kt鏎zy byli rozproszeni, zgromadzi w jedno.
53 Od owego wi璚 dnia postanowili, 瞠 go zabij.
JEZUS UCHODZI DO EFREM.
54 Jezus wi璚 nie chodzi ju jawnie mi璠zy 篡dami, ale odszed w okolic blisko pustyni, do miasta kt鏎e zowi Efrem, i tam przebywa z uczniami swoimi.
55 A blisko by豉 Pascha 篡dowska; i wielu z kraju sz這 do Jerozolimy przed Pasch, aby si oczy軼i.
56 Szukali wi璚 Jezusa, i m闚ili mi璠zy sob, stoj帷 w 鈍i徠yni: Co s康zicie, 瞠 nie przyszed na dzie 鈍i皻y?
57 A najwy窺i kap豉ni i faryzeusze wydali rozkaz, 瞠by ka盥y, kto by si dowiedzia, gdzie on przebywa, oznajmi, aby go pojmali.
I. OSTATNIA PODR荅 DO JERUZALEM (12,1-50)
12

NAMASZCZENIE W BETANII.
1 Jezus tedy sze嗆 dni przed Pasch przyszed do Betanii, gdzie by umar ζzarz, kt鏎ego Jezus wskrzesi.
2 I sprawili mu tam uczt; i Marta s逝篡豉 a ζzarz by jednym z siedz帷ych z nim u sto逝.
3 Maria wi璚 wzi窸a funt drogiego, szpikanardowego olejku, i nama軼i豉 nogi Jezusowe, i otar豉 nogi jego w這sami swoimi; i nape軟i si dom wonno軼i olejku.
4 Rzek tedy jeden z uczni闚 jego, Judasz Iszkariota, kt鏎y go mia wyda:
5 Czemu tego olejku nie sprzedano za trzysta denar闚, i nie dano ubogim?
6 To za powiedzia, nie 瞠by mu chodzi這 o ubogich, ale 瞠 by z這dziejem, i mieszek maj帷, nosi co sk豉dano.
7 Rzek wi璚 Jezus: Pozw鏊cie jej, aby na dzie pogrzebu mego to zachowa豉.
8 Ubogich bowiem zawsze w鈔鏚 siebie macie, a mnie nie zawsze macie.
9 Dowiedzia這 si tedy wielkie mn鏀two 篡d闚, 瞠 tam jest; i przyszli, nie tylko dla Jezusa, ale 瞠by widzie ζzarza, kt鏎ego wskrzesi z martwych.
10 Umy郵ili za przedniejsi kap豉ni, 瞠by i ζzarza zabi;
11 bo wielu 篡d闚 z powodu niego odst瘼owa這, i wierzy這 w Jezusa.
WJAZD TRIUMFALNY DO JEROZOLIMY.
12 A nazajutrz wielka rzesza, kt鏎a by豉 przysz豉 na 鈍i皻o, skoro us造szeli, 瞠 Jezus idzie do Jerozolimy,
13 nabrali ga喚zi palmowych, i wyszli naprzeciw niemu, i wo豉li: "Hosanna! B這gos豉wiony, kt鏎y przychodzi w imi Pa雟kie," kr鏊 Izraela.
14 I znalaz Jezus osio趾a, i wsiad na, jak jest napisane:
15 "Nie b鎩 si, c鏎ko Syjo雟ka! Oto kr鏊 tw鎩 przybywa, siedz帷 na 廝ebi璚iu o郵icy."
16 Tego nie rozumieli uczniowie jego z pocz徠ku; ale gdy Jezus zosta uwielbiony, wtedy wspomnieli, 瞠 to by這 o nim napisane, i 瞠 to mu uczynili.
17 安iadczy豉 wi璚 rzesza, kt鏎a przy nim by豉, kiedy ζzarza wywo豉 z grobu, i wskrzesi go z martwych.
18 Dlatego te wysz豉 naprzeciw niego rzesza, 瞠 s造szeli, i on ten cud uczyni.
19 M闚ili wi璚 faryzeusze mi璠zy sob: Widzicie, 瞠 nic nie osi庵amy? Oto ca造 鈍iat za nim poszed.
JEZUS I POGANIE.
20 A byli niekt鏎zy poganie mi璠zy tymi, co przyszli, 瞠by pok這ni si w dzie 鈍i皻y.
21 Ci tedy przyst徙ili do Filipa, kt鏎y by z Betsaidy Galilejskiej, i prosili go m闚i帷: Panie, chcemy ujrze Jezusa.
22 Poszed Filip, i powiedzia Andrzejowi, Andrzej znowu i Filip powiedzieli Jezusowi.
23 Jezus za odpowiedzia im, m闚i帷: Przysz豉 godzina, aby uwielbiony by Syn Cz這wieczy.
24 Zaprawd, zaprawd m闚i wam: Je郵i ziarno pszeniczne wpad連zy w ziemi, nie obumrze,
25 samo zostaje; lecz je郵i obumrze, wiele owocu przynosi. Kto mi逝je dusz sw, straci j; a kto nienawidzi duszy swojej na tym 鈍iecie, na 篡cie wieczne zachowa j.
26 Je郵i kto mnie s逝篡, niech idzie za mn; a gdzie ja jestem, tam i s逝ga m鎩 b璠zie. Je郵i kto mnie b璠zie s逝篡, uczci go Ojciec m鎩.
OJCIEC UWIELBIA SWEGO SYNA.
27 Teraz dusza moja zatrwo穎na jest. I c騜 powiem? Ojcze, wybaw mnie od tej godziny. Lecz po to przyszed貫m na t godzin.
28 Ojcze, uwielbij imi swoje! Rozleg si wi璚 g這s z nieba: I uwielbi貫m, i jeszcze uwielbi.
29 Rzesza tedy, kt鏎a sta豉, i s造sza豉, m闚i豉, 瞠 zagrzmia這. A inni m闚ili: Anio przem闚i do niego.
30 Odpowiedzia Jezus, i rzek: Nie dla mnie ten g這s przyszed, ale dla was.
31 Teraz jest s康 鈍iata; teraz ksi捫 tego 鈍iata precz wyrzucony b璠zie.
32 A ja gdy b璠 podwy窺zony nad ziemi, poci庵n wszystko do siebie.
33 (To za m闚i, oznajmiaj帷, jak 鄉ierci mia umrze).
34 Odpowiedzia豉 mu rzesza: My s造szeli鄉y z Zakonu, 瞠 Chrystus trwa na wieki; a jak瞠 ty m闚isz: Potrzeba, 瞠by podwy窺zony by Syn Cz這wieczy? Kt騜 to jest ten Syn Cz這wieczy?
35 Rzek im wi璚 Jezus: Jeszcze przez kr鏒ki czas jest w鈔鏚 was 鈍iat這嗆. Chod嬈ie, p鏦i 鈍iat這嗆 macie, 瞠by was ciemno軼i nie ogarn窸y; a kto w ciemno軼i chodzi, nie wie, dok康 idzie.
36 P鏦i 鈍iat這嗆 macie, wierzcie w 鈍iat這嗆, aby軼ie byli synami 鈍iat這軼i. To powiedzia Jezus, i odszed, i ukry si przed nimi.
ZA印EPIENIE 玆D紟.
37 A chocia tak wiele cud闚 uczyni przed nimi, nie wierzyli w niego,
38 aby si wype軟i造 s這wa Izajasza proroka, kt鏎e powiedzia: "Panie, kt騜 uwierzy przepowiadaniu naszemu, a rami Pa雟kie komu jest objawione?"
39 Dlatego wierzy nie mogli, 瞠 jeszcze powiedzia Izajasz:
40 "Za郵epi oczy ich, i zatwardzi serce ich, aby oczami nie widzieli, i sercem nie zrozumieli, i nie nawr鏂ili si, i 瞠bym ich nie uzdrowi."
41 To powiedzia Izajasz, gdy widzia chwa喚 jego, i m闚i o nim.
42 Jednak瞠 i przedniejszych wielu uwierzy這 w niego; ale z powodu faryzeusz闚 nie przyznawali si, aby ich nie wyrzucano z synagogi.
43 Umi這wali bowiem chwa喚 ludzk wi璚ej, ni chwa喚 Bo膨.
BOSKIE POSxNNICTWO JEZUSA.
44 Jezus za wo豉, i m闚i: Kto we mnie wierzy, nie we mnie Wierzy, ale w tego, kt鏎y mi pos豉.
45 I kto mnie widzi, widzi tego, kt鏎y mi pos豉.
46 Ja, 鈍iat這嗆, przyszed貫m na 鈍iat, aby nikt z tych, co wierz we mnie, nie pozosta w ciemno軼i.
47 I je郵iby kto s逝cha s堯w moich, a nie przestrzega, ja go nie s康z; bom nie przyszed, 瞠bym s康zi 鈍iat, ale 瞠bym 鈍iat zbawi.
48 Kto mn gardzi, a nie przyjmuje s堯w moich, ma, kto by go s康zi. S這wa, kt鏎e m闚i貫m, one go b璠 s康zi w dzie ostatni.
49 Ja bowiem z siebie samego nie m闚i貫m, ale Ojciec, kt鏎y mnie pos豉, on mi da przykazanie, co mam m闚i i co opowiada.
50 I wiem, 瞠 przykazanie jego jest 篡cie wieczne. A przeto co ja m闚i, m闚i tak, jak mi Ojciec powiedzia.
CZ呇 II (13,1-21,25)
M艼A I ZMARTWYCHWSTANIE ZBAWICIELA
A. OSTATNIA WIECZERZA (13,1-38)
13

CHRYSTUS UMYWA NOGI APOSTOΜM.
l Przede dniem 鈍i皻ym Paschy, Jezus wiedz帷, 瞠 przysz豉 godzina jego, aby przeszed z tego 鈍iata do Ojca: umi這wawszy swoich, kt鏎zy byli na 鈍iecie, do ko鎍a ich umi這wa.
2 A odprawiwszy wieczerz, gdy ju diabe poda by w sercu Judasza, syna Szymona Iszkarioty, 瞠by go wyda;
3 wiedz帷 瞠 wszystko da mu Ojciec W r璚e, i 瞠 od Boga wyszed, i do Boga idzie,
4 wstaje od wieczerzy, i sk豉da szaty swoje, a wzi患szy prze軼ierad這, przepasa si.
5 Potem nalewa wody w miednic, i zaczyna umywa uczniom nogi, i ociera prze軼ierad貫m, kt鏎ym by przepasany.
6 Przychodzi wi璚 do Szymona Piotra. I rzecze mu Piotr: Panie, ty mnie nogi umywasz?
7 Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: Co ja czyni, ty teraz nie wiesz, ale dowiesz si potem.
8 Rzecze mu Piotr: Nie b璠ziesz mi umywa n鏬 na wieki. Odpowiedzia mu Jezus: Je郵i ci nie umyj, nie b璠ziesz mia cz御tki ze mn.
9 Rzecze mu Szymon Piotr: Panie, nie tylko nogi moje, ale i r璚e i g這w.
10 Rzecze mu Jezus: Kto umyty jest, nie potrzebuje, tylko 瞠by nogi umy, bo ca造 jest czysty. I wy jeste軼ie czystymi, ale nie wszyscy.
11 Wiedzia bowiem, kto by ten, co go mia wyda; dlatego powiedzia: Nie jeste軼ie Wszyscy czystymi.
ZALECENIE POKORY.
12 Skoro Wi璚 umy im nogi, i wzi掖 szaty swoje, usiad連zy na powr鏒, rzek im: Wiecie, co wam uczyni貫m?
13 Wy mnie nazywacie: Nauczycielu i Panie, i dobrze m闚icie; bo nim jestem.
14 Je郵i wi璚 ja, Pan i Nauczyciel, umy貫m nogi wasze, i wy powinni軼ie jeden drugiemu nogi umywa.
15 Albowiem da貫m wam przyk豉d, aby軼ie, jak ja wam uczyni貫m, tak i wy czynili.
16 Zaprawd, zaprawd wam powiadam: Nie jest s逝ga wi瘯szy nad pana swego, ani pos豉niec nie jest wi瘯szy nad tego, kt鏎y go pos豉.
17 Je郵i to wiecie, b這gos豉wieni b璠ziecie, je郵i to uczynicie.
18 Nie o wszystkich was m闚i; ja wiem, kt鏎ych obra貫m; ale 瞠by si wype軟i這 Pismo: "Ten, co ze mn je chleb, podniesie przeciw mnie pi皻 swoj."
19 M闚i wam teraz, zanim si stanie, aby軼ie, gdy si stanie, wierzyli, 瞠m ja jest.
20 Zaprawd, zaprawd powiadam wam: Kto przyjmuje tego, kt鏎ego po郵, mnie przyjmuje; a kto mnie przyjmuje, przyjmuje tego, kt鏎y mnie pos豉.
WYJAWIENIE ZDRAJCY.
21 To rzek連zy, Jezus zatrwo篡 si w duchu, i o鈍iadczy, i rzek: Zaprawd, zaprawd wam powiadam, ze jeden z was mi wyda.
22 Spogl康ali wi璚 uczniowie jeden na drugiego, nie b璠帷 pewni, o kim m闚i.
23 By tedy jeden z uczni闚 jego, siedz帷y przy 這nie Jezusowym, kt鏎ego mi這wa Jezus.
24 Na tego wi璚 skin掖 Szymon Piotr, i rzek mu: Kto jest ten, o kt鏎ym m闚i? 25 On wi璚 po這篡wszy si na piersiach Jezusowych, rzek mu: Panie, kt騜 to jest?
26 Odpowiedzia Jezus: Ten jest, kt鏎emu ja umaczany chleb podam. A umoczywszy chleb, poda go Judaszowi, synowi Szymona Iszkarioty.
27 A po k御ku wst徙i w niego szatan. I rzek mu Jezus: Co czynisz, czy pr璠zej.
28 畝den za z siedz帷ych e rozumia, na co by mu to rzek.
29 Niekt鏎zy bowiem mniemali, poniewa Judasz mia mieszek, 瞠 Jezus mu rzek: Nakup, czego nam potrzeba na dzie 鈍i皻y, albo 瞠by co da ubogim.
30 On wi璚 wzi患szy k御ek, natychmiast wyszed. A by豉 noc.
NOWE PRZYKAZANIE.
3l Gdy tedy wyszed, rzek Jezus: Teraz uwielbiony jest Syn Cz這wieczy, a B鏬 uwielbiony jest w nim.
32 A je郵i B鏬 uwielbiony jest w nim, i B鏬 uwielbi go w sobie, i zaraz go uwielbi.
33 Synaczkowie, nied逝go jeszcze z wami jestem. B璠ziecie mnie szuka, a jak powiedzia貫m 篡dom: Dok康 ja id, wy przyj嗆 nie mo瞠cie, tak teraz 1 wam powiadam.
34 Przykazanie nowe daj wam, aby軼ie si spo貫cznie mi這wali; jak was umi這wa貫m, aby軼ie 1 wy wzajemnie si mi這wali.
35 Po tym poznaj wszyscy, 瞠軼ie ucznia ml moimi, je郵i b璠ziecie mie mi這嗆 wzajemn.
ZAPOWIED ZAPARCIA SI PIOTRA.
36 Rzecze mu Szymon Piotr: Panie dok康 idziesz? Odpowiedzia Jezus: Dok康 ja id, nie mo瞠sz teraz p鎩嗆 za mn, ale potem p鎩dziesz.
37 Rzecze mu Piotr: Czemu nie mog za tob i嗆 teraz? 砰cie moje za ciebie oddam.
38 Odpowiedzia mu Jezus: 砰cie swoje za mnie oddasz? Zaprawd, zaprawd powiadam ci: Nie zapieje kur, a si mnie trzykro zaprzesz.

B. MOWA PO浩GNALNA W WIECZERNIKU (14,1-17,26)
14

JEZUS POCIESZA UCZNI紟.
l Niech si nie trwo篡 serce wasze. Wierzycie w Boga, i we mnie wierzcie.
2 W domu Ojca mego jest mieszka wiele. Gdyby inaczej by這, powiedzia豚ym wam, bo id przygotowa wam miejsce.
3 A gdy odejd, i przygotuj wam miejsce, przyjd znowu, i wezm was do siebie, aby軼ie tam, gdzie ja jestem, i wy byli.
4 A dok康 ja id, wiecie, i drog wiecie.
5 M闚i mu Tomasz: Panie, nie wiemy, dok康 idziesz, a jak瞠 mo瞠my zna drog?
6 M闚i mu Jezus: Jam jest droga, i prawda, i 篡cie. Nikt nie przychodzi do Ojca, tylko przeze mnie.
7 Gdyby軼ie mnie byli poznali, to by軼ie pewnie i Ojca mego poznali; a odt康 poznacie go, i widzieli軼ie go.
8 M闚i mu Filip: Panie, uka nam Ojca, a wystarczy nam.
9 M闚i mu Jezus: Przez tak d逝gi czas jestem z wami, a nie poznali軼ie mnie? Filipie, kto mnie widzi, widzi i Ojca. Jak瞠 ty m闚isz: Uka nam Ojca?
10 Nie wierzycie, 瞠 ja w Ojcu, a Ojciec jest we mnie? S這wa, kt鏎e ja wam m闚i, nie od samego siebie m闚i; lecz Ojciec we mnie mieszkaj帷y, on dzie豉 wykonuje.
11 Nie wierzycie, 瞠 ja w Ojcu, a Ojciec jest we mnie?
12 Cho熲y dla samych uczynk闚 wierzcie! Zaprawd, zaprawd wam powiadam: Kto wierzy we mnie, uczynki, kt鏎e ja czyni, i on czyni b璠zie, i wi瘯sze nad nie czyni b璠zie, bo ja do Ojca id.
13 A o cokolwiek bgdziecie prosi Ojca w imi moje, to uczyni, aby uwielbiony by Ojciec w Synu.
14 Je郵i mnie o co prosi b璠ziecie w imi moje, to uczyni.
15 Je郵i mnie mi逝jecie, zachowujcie przykazania moje.
16 A ja prosi b璠 Ojca, i innego Pocieszyciela da wam, aby mieszka z wami na wieki,
17 Ducha prawdy, kt鏎ego 鈍iat przyj望 nie mo瞠, bo go nie widzi, ani go nie zna; lecz wy poznacie go, bo u was mieszka b璠zie, i w was b璠zie.

NIE ZOSTAWI ICH SIEROTAMI.
18 Nie zostawi was sierotami; przyjd do was.
19 Jeszcze nied逝go, a 鈍iat mnie ju nie zobaczy; lecz wy mi widzicie: bo ja 篡j, i wy 篡 b璠ziecie.
20 W 闚 dzie wy poznacie, 瞠 ja jestem w Ojcu moim, a wy we mnie, a ja w was.
21 Kto ma przykazania moje, i zachowuje je, ten jest, kt鏎y mnie mi逝je. A kto mnie mi逝je, b璠zie mi這wany przez Ojca mego, i ja go mi這wa b璠, i objawi mu siebie samego.
22 Powiedzia mu Judasz, nie 闚 Iszkariota: Panie, c騜 si sta這, 瞠 si nam masz objawi, a nie 鈍iatu?
23 Odpowiedzia Jezus, i rzek mu: Je郵i mi kto mi逝je, b璠zie strzeg s堯w moich, a Ojciec m鎩 umi逝je go, i do niego przyjdziemy, i mieszkanie u niego uczynimy.
24 Kto mnie nie mi逝je s堯w moich nie przestrzega. A s這wa, kt鏎e軼ie s造szeli, nie s moje, ale tego, kt鏎y mi pos豉, Ojca.
ZOSTAWIA IM SW粑 POK粑.
25 To wam powiedzia貫m, u was mieszkaj帷.
26 A Pocieszyciel Duch 安i皻y, kt鏎ego Ojciec po郵e w imi moje, on was wszystkiego nauczy, i przypomni wam wszystko, cokolwiek wam powiedzia貫m.
27 Pok鎩 zostawiam wam, pok鎩 m鎩 daj wam; nie jako 鈍iat daje, ja wam daj. Niech si nie trwo篡 serce wasze, ani si nie l瘯a.
28 S造szeli軼ie, 瞠 wam powiedzia貫m: Odchodz, i przychodz do was. Gdyby軼ie mnie mi這wali, szczeg鏊nie radowaliby軼ie si, 瞠 id do Ojca; bo Ojciec wi瘯szy jest, ni ja.
29 I teraz wam powiedzia貫m, zanim si to stanie, aby軼ie wierzyli, gdy si stanie.
30 Ju wiele z wami m闚i nie b璠, bo nadchodzi ksi捫 鈍iata tego, a we mnie nic nie ma.
31 Ale 瞠by 鈍iat pozna, 瞠 mi逝j Ojca, i jak mi Ojciec rozkazanie da, tak czyni. Wsta鎍ie, p鎩d幟y st康.
15

JEZUS PRAWDZIWYM SZCZEPEM WINNYM.
1 Jam jest prawdziwy szczep winny, a Ojciec m鎩 jest rolnikiem.
2 Wszelk latoro郵, nie przynosz帷 we mnie owocu, odetnie j; a wszelk, kt鏎a przynosi owoc, oczy軼i j, aby wi璚ej owocu przynosi豉.
3 Ju wy jeste軼ie czy軼i z powodu s堯w, kt鏎e do was m闚i貫m.
4 Trwajcie we mnie, a ja w was. Jak latoro郵 nie mo瞠 przynosi owocu sama ze siebie, je郵i nie b璠zie trwa w winnym szczepie; tak ani wy, je郵i we mnie nie b璠ziecie pozostawa.
5 Jam jest szczep winny, wy軼ie latoro郵e. Kto pozostaje we mnie, a ja w nim, ten wiele owocu przynosi; bo beze mnie nic uczyni nie mo瞠cie.
6 Je郵iby kto we mnie nie trwa, precz wyrzucony b璠zie jak latoro郵, i uschnie; i zbior j, i wrzuc do ognia, i pali si b璠zie.
7 Je郵i we mnie trwa b璠ziecie, a s這wa moje w was trwa b璠, cokolwiek zechcecie, prosi b璠ziecie, i stanie si wam.
8 W tym jest uwielbiony Ojciec m鎩, 瞠by軼ie bardzo wiele owocu przynosili, i stali si uczniami moimi.
9 Jak mnie umi這wa Ojciec, i ja umi這wa貫m was: trwajcie w mi這軼i mojej.
10 Je郵i przykazania moje zachowacie, b璠ziecie trwa w mi這軼i mojej, jak i ja zachowa貫m przykazania Ojca mego, i trwam w mi這軼i jego.
11 To wam powiedzia貫m, aby rado嗆 moja by豉 w was, a rado嗆 wasza by豉 pe軟a.
PRZYKAZANIE WZAJEMNEJ MIΜ列I.
12 To jest przykazanie moje, aby軼ie si wzajemnie mi這wali, jak ja was umi這wa貫m.
13 Wi瘯szej nad t mi這嗆 nikt nie ma, 瞠by kto 篡cie swe odda za przyjaci馧 swoich.
14 Wy jeste軼ie przyjaci馧mi moimi, je郵i czyni b璠ziecie, co ja wam przykazuj.
15 Ju was me b璠 zwa s逝gami, bo s逝ga nie wie, co czyni Pan jego. Lecz was nazwa貫m przyjaci馧mi, bo wszystko, co s造sza貫m od Ojca mego, oznajmi貫m wam.
16 Nie wy軼ie mnie obrali, ale ja was wybra貫m, i ustanowi貫m was, aby軼ie szli, i owoc przynie郵i, i 瞠by owoc wasz trwa; 瞠by o cokolwiek prosi b璠ziecie Ojca w imi moje, da wam.
17 To wam przykazuj, aby軼ie si wzajemnie mi這wali.
NIENAWI汎 名IATA.
18 Je郵i was 鈍iat nienawidzi, wiedzcie, 瞠 mnie pierwej, ni was, nienawidzi.
19 Gdyby軼ie byli ze 鈍iata, 鈍iat mi這wa豚y, co jest jego; ale 瞠 nie jeste軼ie ze 鈍iata, lecz ja was wybra貫m ze 鈍iata, dlatego was 鈍iat nienawidzi.
20 Wspomnijcie na s這wa moje, kt鏎e ja wam m闚i貫m: Nie jest s逝ga wi瘯szy nad pana swego. Je郵i mnie prze郵adowali i was prze郵adowa b璠. Je郵i mow moj zachowywali i wasz zachowywa b璠.
21 Ale to wszystko czyni wam b璠 dla imienia mego; bo nie znaj tego kt鏎y mi pos豉.
22 Gdybym by nie przyszed, a nie m闚i im, nie mieliby grzechu; lecz teraz nie maj wym闚ki z grzechu swojego.
23 Kto mnie nienawidzi, i Ojca mego nienawidzi.
24 Gdybym by mi璠zy nimi nie dokona czyn闚, kt鏎ych nikt inny nie dokona, grzechu by nie mieli; lecz teraz i widzieli, i znienawidzili i mnie, i Ojca mego.
25 Ale 瞠by si wype軟i造 s這wa, kt鏎e w Zakonie ich s napisane: "疾 mi nies逝sznie mieli w nienawi軼i.
26 A gdy przyjdzie Pocieszyciel, kt鏎ego ja wam po郵 od Ojca, Ducha prawdy, kt鏎y od Ojca pochodzi, on o mnie 鈍iadectwo dawa b璠zie.
27 I wy 鈍iadectwo dawa b璠ziecie, bo ze mn od pocz徠ku jeste軼ie.
16

PRZE印ADOWANIE UCZNI紟 I CHRYSTUSA.
1 To wam powiedzia貫m, aby軼ie si nie gorszyli.
2 Wy陰cz was z synagog, lecz przychodzi godzina, 瞠 ka盥y, co was zabija, mniema b璠zie, 瞠 czyni przys逝g Bogu.
3 A to wam czyni b璠, bo nie znaj Ojca, ani mnie.
4 Ale to wam powiedzia貫m, aby軼ie, gdy przyjdzie ich godzina, wspomnieli sobie, 瞠 ja wam to m闚i貫m. A tego wam z pocz徠ku nie powiedzia貫m, gdy by貫m z wami.
OBIETNICA DUCHA 名.
5 Teraz za id do tego, kt鏎y mnie pos豉, a 瘸den z was nie pyta mnie: Dok康 idziesz?
6 Ale 瞠 wam to powiedzia貫m, smutek nape軟i serca wasze.
7 Lecz ja wam prawd m闚i: Po篡teczno dla was, abym ja odszed; bo je郵i nie odejd, Pocieszyciel do was nie przyjdzie; a je郵i odejd, po郵 go do was.
8 A gdy on przyjdzie, przekona 鈍iat o grzechu, i o sprawiedliwo軼i, i o s康zie.
9 O grzechu, m闚i, bo nie uwierzyli we mnie;
10 o sprawiedliwo軼i za, bo id do Ojca, i ju mnie widzie nie b璠ziecie;
11 a o s康zie, bo ksi捫e 鈍iata tego ju jest os康zony.
12 Jeszcze wam wiele mam powiedzie, ale teraz znie嗆 nie mo瞠cie.
13 Lecz gdy przyjdzie 闚 Duch prawdy, nauczy was wszelkiej prawdy; bo nie sam od siebie m闚i b璠zie, ale cokolwiek us造szy, opowie, i co przyj嗆 ma, oznajmi wam.
14 On mnie uwielbi, albowiem z mego we幟ie, a wam opowie.
15 Wszystko, cokolwiek ma Ojciec, moim jest; dlatego powiedzia貫m, 瞠 z mego we幟ie, a wam opowie.
SMUTEK W RADO汎 SI ZAMIENI.
16 Nied逝go, a ju mnie nie ujrzycie, i znowu nied逝go, a ujrzycie mnie, bo id do Ojca.
17 M闚ili wi璚 uczniowie jego jedni do drugich: Co to jest, co nam m闚i: Nied逝go, a nie ujrzycie mnie, i znowu nied逝go, a ujrzycie mnie, i 瞠 id do Ojca?
18 M闚ili tedy: Co to jest, co m闚i: Nied逝go? Nie wiemy, co powiada.
19 I pozna Jezus, 瞠 chcieli go zapyta, i rzek im: O to si pytacie mi璠zy sob, 瞠 powiedzia貫m: Nied逝go, a nie ujrzycie mnie, i znowu nied逝go, a ujrzycie mnie?
20 Zaprawd, zaprawd wam powiadam, 瞠 wy b璠ziecie p豉ka i narzeka, a 鈍iat si b璠zie weseli; a wy si smuci b璠ziecie, ale smutek wasz w rado嗆 si zamieni.
21 Niewiasta, gdy rodzi, ma smutek, 瞠 przysz豉 jej godzina; lecz gdy porodzi dzieci徠ko, ju nie pami皻a ucisku z powodu rado軼i, 瞠 cz這wiek na 鈍iat si narodzi.
22 Tak i wy, teraz wprawdzie smutek macie, lecz znowu ujrz was, i b璠zie si radowa這 serce wasze; a rado軼i waszej nikt od was nie odejmie.
23 A w 闚 dzie o nic mnie pyta nie b璠ziecie.
Zaprawd, zaprawd wam powiadam: Je郵i o co prosi b璠ziecie Ojca w imi moje, da wam.
24 Dotychczas o nic nie prosili軼ie w imi moje; pro軼ie, a otrzymacie, aby rado嗆 wasza by豉 pe軟a.
TERAZ A DAWNIEJ.
25 To wam m闚i貫m przez przypowie軼i. Przychodzi godzina, gdy ju nie przez przypowie軼i m闚i wam b璠, ale jawnie o Ojcu oznajmi wam.
26 W 闚 dzie w imi moje prosi b璠ziecie, i nie m闚i wam, 瞠 ja b璠 Ojca prosi za wami.
27 Albowiem sam Ojciec mi逝je was, gdy wy軼ie mnie umi這wali, i uwierzyli軼ie, 瞠 ja od Boga wyszed貫m.
28 Wyszed貫m od Ojca, a przyszed貫m na 鈍iat; znowu opuszczam 鈍iat, a id do Ojca.
29 Rzekli mu uczniowie jego: Oto teraz jawnie m闚isz, a 瘸dnej przypowie軼i nie powiadasz.
30 Teraz wiemy, 瞠 wszystko wiesz, i nie potrzebujesz, 瞠by ci kto pyta. Dlatego wierzymy, 瞠 od Boga wyszed貫.
31 Odpowiedz燰 im Jezus: Teraz wierzycie?
32 Oto przychodzi godzina, i ju nadesz豉, 瞠 rozpierzchniecie si ka盥y do swoich, a mnie zostawicie samego; lecz ja nie jestem sam, bo Ojciec jest ze mn.
33 To wam powiedzia貫m aby軼ie we mnie pok鎩 mieli. Na 鈍iecie ucisk mie b璠ziecie; ale ufajcie, jam zwyci篹y 鈍iat.
17

MODLITWA ARCYKAPx垶KA.
1 To powiedzia Jezus, i podni鏀連zy oczy w niebo, rzek: Ojcze, przysz豉 godzina, ws豉w Syna twego, aby ci Syn tw鎩 ws豉wi,
2 jak da貫 mu w豉dz nad wszelkim cia貫m, aby wszystkim, kt鏎ych mu da貫, da im 篡cie wieczne.
3 To za jest 篡cie wieczne, aby poznali ciebie, jedynego Boga prawdziwego i tego, kt鏎ego pos豉, Jezusa Chrystusa.
4 Ja ws豉wi貫m ciebie na ziemi, wykona貫m spraw, kt鏎捷 mi zleci;
5 a teraz ws豉w mnie ty, Ojcze, sam u siebie chwa陰, kt鏎 mia貫m u ciebie pierwej, ni 鈍iat by.
WSTAWIA SI ZA UCZNIAMI.
6 Oznajmi貫m imi twoje ludziom, kt鏎ych mi da貫 ze 鈍iata. Twoimi byli, i mnie ich da貫, a mow twoj zachowali.
7 Teraz poznali, 瞠 wszystko co mi da, od ciebie jest.
8 Albowiem s這wa, kt鏎e mi da貫, da貫m im, a oni przyj瘭i, i poznali prawdziwie, 瞠 od ciebie wyszed貫m i uwierzyli, 瞠 ty mnie pos豉.
9 Ja za nimi prosz; nie za 鈍iatem prosz, lecz za tymi, kt鏎ych mi da貫, bo twoimi s.
10 I wszystko moje twoim jest, a twoje moim; i ws豉wiony jestem w nich.
11 A ju nie jestem na 鈍iecie, ale oni s na 鈍iecie, a ja do ciebie id. Ojcze 鈍i皻y, zachowaj ich w imi twoje, kt鏎ych mi da貫, aby byli jedno, jak 1 my.
12 Gdy z nimi by貫m, ja ich zachowywa貫m w imi twoje. Kt鏎ych mi da貫, strzeg貫m; i 瘸den z nich nie zgin掖, tylko syn zatracenia, 瞠by si Pismo spe軟i這.
13 Teraz za id do ciebie, i to m闚i na 鈍iecie, aby mieli pe軟 rado嗆 moj w sobie.
14 Ja im da貫m mow twoj, a 鈍iat mia ich w nienawi軼i, bo nie s ze 鈍iata, jak i ja nie jestem ze 鈍iata.
15 Nie prosz, 瞠by ich zabra ze 鈍iata, ale 瞠by ich zachowa od z貫go.
16 Nie s ze 鈍iata, jak i ja nie jestem ze 鈍iata.
17 U鈍i耩 ich w prawdzie. Mowa twoja jest prawd.
18 Jak ty mnie pos豉貫 na 鈍iat; i ja ich pos豉貫m na 鈍iat.
19 A za nich ja po鈍i璚am samego siebie, aby i oni byli u鈍i璚eni w prawdzie.
MODLI SI ZA PRZYSZΧ KO列I茛.
20 A nie tylko za nimi prosz, ale i za tymi, kt鏎zy przez s這wo ich uwierz we mnie;
21 aby wszyscy byli jedno, jako ty, Ojcze, we mnie, a ja w tobie, aby i oni w nas jedno byli, aby uwierzy 鈍iat, 瞠 ty mi pos豉貫.
22 A ja chwa喚, kt鏎 mi da貫, da貫m im, aby byli jedno, jak i my jedno jeste鄉y.
23 Ja w nich, a ty we mnie, aby osi庵n瘭i doskona陰 jedno嗆, i 瞠by 鈍iat pozna, 瞠 ty mnie pos豉貫 i umi這wa貫 ich, jak i mnie umi這wa貫.
24 Ojcze, kt鏎ych mi da貫, chc, aby gdzie ja jestem, i oni byli ze mn, aby ogl康ali chwa喚 moj, kt鏎捷 mi da; albowiem umi這wa貫 mi przed za這瞠niem 鈍iata.
25 Ojcze sprawiedliwy, 鈍iat ci nie pozna, a ja ciebie pozna貫m i oni poznali, 瞠 ty mi pos豉.
26 I oznajmi貫m im imi twoje, i oznajmi, aby mi這嗆, kt鏎 mi umi這wa貫, w nich by豉, a ja w nich.
C. M艼A CHRYSTUSOWA (18,1-19,42)
18

POJMANIE JEZUSA.
l Gdy to Jezus powiedzia, wyszed z uczniami swoimi za potok Cedron, gdzie by ogr鏚, do kt鏎ego wszed on i uczniowie jego.
2 Ale i Judasz, kt鏎y go wydawa, zna to miejsce, bo si tam cz瘰to schodzi Jezus z uczniami swoimi.
3 Judasz wi璚 wzi患szy rot, a od najwy窺zych kap豉n闚 i faryzeusz闚 s逝瘺, przychodzi tani z latarniami i pochodniami i z broni.
4 Jezus wi璚 wiedz帷 wszystko, co na przyj嗆 mia這, wyszed, i rzecze im: Kogo szukacie?
5 Odpowiedzieli mu: Jezusa Nazare雟kiego. Rzecze im Jezus: Jam jest. A sta te z nimi Judasz, kt鏎y go wydawa.
6 Skoro wi璚 im rzek: Jam jest, cofn瘭i si wstecz, i padli na ziemi.
7 Spyta ich tedy znowu: Kogo szukacie? A oni odpowiedzieli: Jezusa Nazare雟kiego.
8 Odpowiedzia Jezus: Powiedzia貫m wam, 瞠 ja jestem; je郵i wi璚 mnie szukacie, pozw鏊cie tym odej嗆.
9 Aby si wype軟i造 s這wa, kt鏎e by wyrzek: 疾 z tych, kt鏎ych mi da貫, nie straci貫m nikogo.
10 Szymon Piotr tedy maj帷 miecz, doby go, i uderzy s逝g najwy窺ze;go kap豉na, i uci掖 prawe ucho jego. A s逝dze by這 na imi Malchus.
11 Jezus wi璚 rzek Piotrowi: W堯 miecz tw鎩 do pochwy. Kielicha, kt鏎y mi da Ojciec, czy go pi nie b璠?
12 Rota wi璚 i trybun i s逝dzy 篡dowscy pojmali Jezusa, i zwi您ali go.
JEZUS PRZED ANNASZEM I KAJFASZEM.
13 I przyprowadzili go najpierw do Annasza, bo by te軼iem Kajfasza, kt鏎y by najwy窺zym kap豉nem tego roku.
14 Kajfasz za by tym, kt鏎y da by rad 篡dom: 疾 po篡tecznie jest, aby jeden cz這wiek umar za lud.
15 I szed za Jezusem Szymon Piotr i drugi ucze. A ten ucze by znajomy najwy窺zemu kap豉nowi, i wszed z Jezusem na dziedziniec najwy窺zego kap豉na.
16 Piotr za sta u drzwi na dworze. Wyszed tedy 闚 drugi ucze, kt鏎y by znajomy najwy窺zemu kap豉nowi, i pom闚i z od德iern, i wprowadzi Piotra.
17 M闚i wi璚 Piotrowi s逝膨ca od德ierna: Czy i ty nie jeste z uczni闚 tego cz這wieka? On m闚i: Nie jestem.
18 Czelad za i s逝dzy stali przy ogniu, bo zimno by這 i grzali si. A by z nimi i Piotr, stoj帷 i grzej帷 si.
19 Kap豉n wi璚 najwy窺zy spyta Jezusa o jego uczni闚 i o nauk jego.
20 Odpowiedzia mu Jezus: Jam jawnie m闚i 鈍iatu; jam zawsze naucza w synagodze i w 鈍i徠yni, gdzie wszyscy 篡dzi si schodz, a w skryto軼i nic nie m闚i貫m.
21 Czemu mi pytasz? Pytaj tych, kt鏎zy s造szeli co im m闚i貫m: oto ci wiedz, co ja powiedzia貫m.
22 Gdy za to rzek jeden ze s逝g, stoj帷y tam, da policzek Jezusowi, m闚i帷: Tak odpowiadasz najwy窺zemu kap豉nowi?
23 Odpowiedzia mu Jezus: Je瞠lim 幢e powiedzia, daj 鈍iadectwo o z造m; a je郵i dobrze, czemu mi bijesz?
24 I odes豉 go Annasz zwi您anego do Kajfasza, najwy窺zego kap豉na.
ZAPARCIE SI PIOTRA.
25 A Szymon Piotr sta, i grza si. Rzekli mu tedy: Czy i ty nie jeste z uczni闚 jego? A on si zapar, i rzek: Nie jestem.
26 Rzecze mu jeden ze s逝g najwy窺zego kap豉na, krewny tego, kt鏎emu Piotr uci掖 ucho: Czy ja ciebie nie widzia貫m z nim w ogrodzie?
27 Znowu wi璚 Piotr zapar si, a natychmiast kur zapia.
JEZUS PRZED PIxTEM.
28 Przyprowadzaj tedy Jezusa od Kajfasza do pretorium; a by這 rano. I sami nie weszli do pretorium, aby si nie zmazali, ale 瞠by mogli po篡wa Pasch.
29 Tak wi璚 Pi豉t wyszed do nich na zewn徠rz, i rzek: Co za skarg przynosicie przeciw temu cz這wiekowi?
30 Odpowiedzieli, i rzekli mu: Gdyby ten nie by z這czy鎍, nie wydaliby鄉y go tobie.
31 Rzek im wi璚 Pi豉t: We嬈ie go wy, a wed逝g Zakonu waszego os康嬈ie go. Rzekli mu tedy 篡dzi: Nam nie wolno nikogo zabija.
32 Aby si wype軟i造 s這wa Jezusa, kt鏎e powiedzia, oznajmiaj帷, jak 鄉ierci mia umrze.
KR粌ESTWO JEZUSA.
33 Wyszed wi璚 Pi豉t znowu do pretorium i wezwa Jezusa i rzek mu: Ty jest kr鏊 篡dowski?
34 Odpowiedzia Jezus: Sam od siebie to m闚isz, czy te inni powiedzieli ci o mnie?
35 Odpowiedzia Pi豉t: Czy ja 篡dem jestem? Nar鏚 tw鎩 i najwy窺i kap豉ni wydali mi ciebie; co uczyni?
36 Odpowiedzia Jezus: Kr鏊estwo moje nie jest z tego 鈍iata; gdyby kr鏊estwo moje by這 z tego 鈍iata, s逝dzy moi walczyliby pewnie, 瞠bym nie by wydany 篡dom; lecz teraz kr鏊estwo moje nie jest st康.
37 Rzek mu tedy Pi豉t: To ty jest kr鏊? Odpowiedzia Jezus: Ty m闚isz, 瞠 ja jestem kr鏊em. Jam si na to narodzi, i na to przyszed貫m na 鈍iat, abym 鈍iadectwo da prawdzie. Wszelki, kt鏎y jest z prawdy, s逝cha g這su mego.
38 Rzecze mu Pi豉t: Co to jest prawda? A gdy to powiedzia, znowu wyszed do 篡d闚 i m闚i im: Ja 瘸dnej winy w nim nie znajduj.
39 Lecz macie zwyczaj, abym wam jednego wypu軼i na Pasch; chcecie tedy, 瞠bym wam wypu軼i kr鏊a 篡dowskiego?
40 Znowu wi璚 wszyscy zawo豉li, m闚i帷: Nie tego, ale Barabasza! A Barabasz by zb鎩c.
19

BICZOWANIE.
1 Wtedy wi璚 Pi豉t wzi掖 Jezusa, i ubiczowa.
2 A 穎軟ierze upl鏒連zy koron z ciernia, w這篡li mu na g這w, i przyodziali go szat szkar豉tn.
3 I przychodzili do niego, i m闚ili: Witaj, kr鏊u 篡dowski! I bili go po twarzy.
4 Wyszed wi璚 znowu Pi豉t na zewn徠rz, i rzecze im: Oto wam go wyprowadzam aby軼ie poznali, 瞠 w nim 瘸dnej winy nie znajduj.
5 (Wyszed tedy Jezus, nios帷 cierniow koron i szat szkar豉tn). I rzecze im: Oto cz這wiek.
6 Gdy go wi璚 ujrzeli najwy窺i kap豉nll i s逝dzy, zawo豉li, m闚i帷: Ukrzy簑j, ukrzy簑j go! Rzecze im Pi豉t: We嬈ie go wy, i ukrzy簑jcie, bo ja w nim winy nie znajduj.
7 Odpowiedzieli mu 篡dzi: My Zakon mamy, a wed逝g Zakonu powinien umrze, bo si synem Bo篡m czyni.
8 Gdy wi璚 Pi豉t us造sza te s這wa, bardziej si przel彗.
9 I wszed znowu do pretorium, i rzek do Jezusa: Sk康 ty jeste? Lecz Jezus nie da mu odpowiedzi.
10 Rzecze mu wi璚 Pi豉t: Do mnie nie m闚isz? Nie wiesz, 瞠 mam moc ukrzy穎wa ci, i mam moc wypu軼i ci?
11 Odpowiedzia Jezus: Nie mia豚y 瘸dnej mocy nade mn, gdyby ci z g鏎y nie by這 dane. Dlatego, kt鏎y mi tobie wyda, wi瘯szy grzech ma.
12 I odt康 Pi豉t stara si go wypu軼i. Lecz 篡dzi wo豉li, m闚i帷: Je郵i tego wypu軼isz, nie jeste przyjacielem cesarskim; ka盥y bowiem, co si czyni kr鏊em, sprzeciwia si cesarzowi.
SKAZANIE NA 危IER.
13 Pi豉t wi璚 us造szawszy te s這wa, wyprowadzi Jezusa przed pretorium, i usiad na stolicy s康owej, na miejscu, kt鏎e zowi Litostrotos, a po 篡dowsku Gabbata.
14 A by to dzie przygotowania Paschy, godzina prawie sz鏀ta. I m闚i 篡dom: Oto kr鏊 wasz.
15 A oni zawo豉li: Stra, stra, ukrzy簑j go! Rzecze im Pi豉t: Kr鏊a waszego mam ukrzy穎wa? Odpowiedzieli najwy窺i kap豉ni: Nie mamy kr鏊a, tylko cesarza.
16 Wtedy wi璚 wyda go im, aby by ukrzy穎wany. I wzi瘭i Jezusa, i wyprowadzili.
UKRZY烙WANIE.
17 A nios帷 krzy sobie, wyszed na to miejsce, kt鏎e nazywaj Trupia G這wa, a po 篡dowsku Golgota.
18 Tam go ukrzy穎wali, a z nim innych dw鏂h, z jednej i z drugiej strony, a w po鈔odku Jezusa.
19 Napisa za Pi豉t i tytu, i umie軼i nad krzy瞠m. By這 za napisane: JEZUS NAZARE垶KI KR粌 玆DOWSKI.
20 Ten wi璚 napis czyta這 wielu 篡d闚, gdy blisko miasta by這 miejsce, gdzie by ukrzy穎wany Jezus; a by這 napisane po hebrajsku, po grecku i po 豉cinie.
21 M闚ili wi璚 Pi豉towi najwy窺i kap豉ni 篡dowscy: Nie pisz: Kr鏊 篡dowski, ale 瞠 on powiedzia: Jestem kr鏊em 篡dowskim.
22 Odpowiedzia Pi豉t: ' om napisa, napisa貫m.
23 皋軟ierze wi璚, gdy go ukrzy穎wali, wzi瘭i szaty jego (i uczynili cztery cz窷ci, ka盥emu 穎軟ierzowi cz窷) i sukni. A by豉 suknia nieszyta, od wierzchu ca這dziana.
24 Rzekli tedy jeden do drugiego: Nie krajmy jej, ale rzu熤y o ni losy, czyja ma by; 瞠by si wype軟i這 Pismo, kt鏎e m闚i: "Podzielili sobie szaty moje, a o sukni moj los rzucili." I to wi璚 穎軟ierze uczynili.
OSTATNIE SΜWA JEZUSA I 危IER.
25 A sta造 obok krzy瘸 Jezusowego matka jego i siostra matki jego, Maria Kleofasowa, i Maria Magdalena.
26 Gdy wi璚 ujrza Jezus matk i ucznia, kt鏎ego mi這wa, stoj帷ego, m闚i matce swojej: Niewiasto, oto syn tw鎩.
27 Potem m闚i uczniowi: Oto matka twoja. I od tej chwili wzi掖 j ucze do siebie.
28 Potem, wiedz帷 Jezus, 瞠 wszystko ju si wykona這, aby si wype軟i這 Pismo, rzek: Pragn.
29 A by這 tam naczynie postawione, pe軟e octu; oni tedy w這篡wszy na hizop g帳k pe軟 octu, podali do ust jego.
30 Jezus wi璚, gdy przyj掖 ocet, rzek: Wykona這 si. I sk這niwszy g這w, odda ducha.
OTWARCIE BOKU JEZUSOWEGO.
31 砰dzi tedy (poniewa by to dzie Przygotowania), aby na szabat nie zosta造 cia豉 na krzy簑 (albowiem by wielki 闚 dzie szabatu), poprosili Pi豉ta, aby po豉mano im golenie, i zdj皻o ich.
32 Przyszli wi璚 穎軟ierze, i pierwszemu po豉mali golenie i drugiemu, kt鏎y z nim by ukrzy穎wany.
33 Lecz przyszed連zy do Jezusa, gdy ujrzeli, 瞠 ju umar, nie 豉mali goleni jego, 34 ale jeden z 穎軟ierzy w堯czni otworzy bok jego, a natychmiast wysz豉 krew i woda.
35 Ten za, kt鏎y widzia da 鈍iadectwo, i prawdziwe jest 鈍iadectwo jego. A on wie, 瞠 prawd m闚i, aby軼ie i wy wierzyli.
36 Albowiem to si sta這, aby si wype軟i這 Pismo: "Nie b璠ziecie 豉ma ko軼i jego."
37 I znowu inne Pismo m闚i: "Zobacz, kogo przebodli."
ZDJ犴IE Z KRZY涉 I POGRZEB.
38 Potem za poprosi Pi豉ta J霩ef z Arymatei (przeto 瞠 by uczniem Jezusowym, lecz tajemnym z boja幡i przed 篡dami), 瞠by m鏬 zdj望 cia這 Jezusowe. I pozwoli Pi豉t. Przyszed wi璚, i zdj掖 cia這 Jezusowe.
39 Przyby te i Nikodem, kt鏎y niegdy przyszed by w nocy do Jezusa, nios帷 mieszanin mirry i aloesu oko這 stu funt闚.
40 Wzi瘭i wi璚 cia這 Jezusowe, i obwi您ali je z wonno軼iami w prze軼ierad豉, jak 篡dzi maj zwyczaj grzeba.
41 A na miejscu, gdzie zosta ukrzy穎wany, by ogr鏚, w ogrodzie za gr鏏 nowy, w kt鏎ym jeszcze nikt nie by po這穎ny.
42 Tam wi璚, poniewa gr鏏 by blisko, z powodu 篡dowskiego dnia Przygotowania, po這篡li Jezusa.
D. ZMARTWYCHWSTANIE (20,121,25)
20

MAGDALENA PRZY GROBIE.
1 A pierwszego dnia tygodnia, Maria Magdalena przysz豉 rano, gdy jeszcze by這 ciemno, i ujrza豉 kamie odwalony od grobu.
2 Pobieg豉 wi璚, i przysz豉 do Szymona Piotra i do drugiego ucznia, kt鏎ego mi這wa Jezus, i rzek豉 im: Wzi皻o Pana z grobu, a nie wiemy, gdzie go po這穎no.
PIOTR I JAN SPIESZ DO GROBU.
3 Wyszed tedy Piotr i 闚 drugi ucze, i szli do grobu.
4 Biegli za obaj razem, ale 闚 drugi ucze prze軼ign掖 Piotra, i pierwszy przyszed do grobu.
5 A schyliwszy si, ujrza le膨ce prze軼ierad豉, wszelako nie wszed.
6 Przyszed wi璚 Szymon Piotr id帷 za nim, i wszed do grobu, i ujrza prze軼ierad豉 le膨ce,
7 i chustk, kt鏎a by豉 na g這wie jego, nie z prze軼ierad豉mi po這穎n, ale osobno zwini皻 na jedno miejsce.
8 Wtedy wi璚 wszed i ten ucze, kt鏎y by pierwszy przyszed do grobu, i ujrza i uwierzy;
9 jeszcze bowiem nie rozumieli Pisma, 瞠 trzeba by這, aby on powsta z martwych.
10 Odeszli tedy uczniowie na powr鏒 do siebie.
JEZUS ZJAWIA SI MAGDALENIE.
11 Maria za sta豉 u grobu zewn徠rz, p豉cz帷. Gdy wi璚 p豉ka豉, nachyli豉 si, i zajrza豉 w gr鏏.
12 I zobaczy豉 dw鏂h anio堯w w bieli siedz帷ych, jednego u g這wy, a drugiego u n鏬, gdzie po這穎ne by這 cia這 Jezusowe.
13 M闚i jej oni: Niewiasto! Czemu p豉czesz? Rzecze im: 疾 wzi皻o Pana mego, a nie wiem, gdzie go po這穎no.
14 Gdy to powiedzia豉, obr鏂i豉 si w ty, i ujrza豉 Jezusa stoj帷ego, a nie wiedzia豉, 瞠 to jest Jezus.
15 Rzecze do niej Jezus: Niewiasto, czemu p豉czesz? Kogo szukasz? Ona s康z帷, 瞠 to ogrodnik, rzecze mu: Panie, je郵i go ty wzi掖e, powiedz mi, gdzie go po這篡, a ja go wezm.
16 Rzecze do niej Jezus: Mario! Ona obr鏂iwszy si, rzecze mu: Rabboni, (co znaczy: Mistrzu).
17 Rzecze do niej Jezus: Nie dotykaj mnie, bom jeszcze nie wst徙i do Ojca mego. Ale id do braci moich, a powiedz im: Wst瘼uj do Ojca mojego i Ojca waszego, Boga mojego i Boga waszego.
18 Przysz豉 Maria Magdalena, oznajmiaj帷 uczniom: 疾m widzia豉 Pana i to mi powiedzia.
CHRYSTUS ZJAWIA SI W WIECZERNIKU.
19 Gdy wi璚 by wiecz鏎 owego dnia, pierwszego w tygodniu, a drzwi by造 zamkni皻e, gdzie uczniowie byli zgromadzeni z obawy przed 篡dami, przyszed Jezus, i stan掖 w po鈔odku, i rzek im: Pok鎩 wam.
20 A to rzek連zy, pokaza im r璚e i bok. Uradowali si tedy uczniowie, ujrzawszy Pana.
21 Rzek im wi璚 znowu: Pok鎩 wam. Jako mi pos豉 Ojciec, i ja was posy豉m.
22 To powiedziawszy, tchn掖 na nich, i rzek im: We幟ijcie Ducha 安i皻ego;
23 kt鏎ym odpu軼icie grzechy, s im odpuszczone, a kt鏎ym zatrzymacie, s zatrzymane.
JEZUS ZJAWIA SI TOMASZOWI.
24 Tomasz za, jeden z dwunastu, kt鏎ego zwi Didymus, nie by z nimi, kiedy przyszed Jezus.
25 M闚ili mu wi璚 inni uczniowie: Widzieli鄉y Pana. Ale on im rzek: Je郵i nie ujrz w r瘯u jego przebicia gwo寮zi, a nie w這輳 palca mego na miejsce gwo寮zi, i nie w這輳 r瘯i mojej w bok jego, nie uwierz.
26 A po o鄉iu dniach byli zn闚 uczniowie jego w domu, i Tomasz z nimi.
27 Przyszed Jezus drzwiami zamkni皻ymi, i stan掖 w po鈔odku, i rzek: Pok鎩 wam! 27 Potem rzek Tomaszowi: W堯 tu palec tw鎩, i ogl康aj r璚e moje, i wyci庵nij r瘯 twoj, i w堯 w bok m鎩; a nie b康 niewierny, ale wierny.
28 Odpowiedzia Tomasz, i rzek mu: Pan m鎩 i B鏬 m鎩! 29Powiedzia mu Jezus: Dlatego 瞠 mi ujrza, Tomaszu, uwierzy貫; b這gos豉wieni, kt鏎zy nie widzieli, a uwierzyli.
30 I wiele te innych znak闚 uczyni Jezus przed oczyma uczni闚 swoich, kt鏎e nie s zapisane w tej ksi璠ze.
31 A te s napisane, aby軼ie wierzyli, 瞠 Jezus jest Chrystusem Synem Bo篡m; i 瞠by軼ie wierz帷, 篡cie mieli w imi jego.
21

JEZUS UKAZUJE SI NAD JEZIOREM TYBERIADZKIM.
l Potem ukaza si zn闚 Jezus uczniom nad Morzem Tyberiadzkim.
2 A ukaza si tak: byli razem Szymon Piotr i Tomasz, zwany Didymus, i Natanael, kt鏎y by od Kany Galilejskiej, i synowie Zabedeuszowi i inni dwaj z uczni闚 jego.
3 Rzecze im Szymon Piotr: Id ryby 這wi. M闚i mu: Idziemy i my z tob. I wyszli, i wsiedli w 堯d, ale tej nocy nic nie u這wili.
4 A gdy by這 rano, stan掖 Jezus na brzegu; uczniowie jednak nie poznali, 瞠 to jest Jezus.
5 Rzek im wi璚 Jezus: Dzieci, a macie co do jedzenia? Odpowiedzieli mu: Nie.
6 M闚i im: Zapu軼ie sie po prawej stronie 這dzi, a znajdziecie. Zapu軼ili wi璚, i ju nie mogli jej uci庵n望 dla mn鏀twa ryb.
7 Rzek tedy Piotrowi ten ucze, kt鏎ego mi這wa Jezus: Pan jest. Szymon Piotr us造szawszy, 瞠 Pan jest, narzuci na si sukni (albowiem by rozebrany), i rzuci si w morze.
8 Inni za uczniowie przyp造n瘭i w 這dzi (bo niedaleko byli od ziemi, ale na jakie dwie軼ie 這kci), ci庵n帷 sie z rybami.
9 Gdy wi璚 wyszli na ziemi, ujrzeli w璕le na這穎ne, i ryb na nie w這穎n, i chleb.
10 M闚i im Jezus: Przynie軼ie z ryb, kt鏎e軼ie teraz u這wili.
11 Poszed Szymon Piotr, i wyci庵n掖 na ziemi sie nape軟ion wielkimi rybami, stu pi耩dziesi璚iu trzema. A cho tak wiele ich by這, nie porwa豉 si sie.
12 M闚i im Jezus: P鎩d嬈ie, 郾iadajcie! A nikt z siedz帷ych nie 鄉ia go zapyta: Kto ty jeste? Wiedzieli bowiem, 瞠 Pan jest.
13 I zbli瘸 si Jezus, i bierze chleb, i daje im, a podobnie i ryb.
14 To ju trzeci raz ukaza si Jezus uczniom swoim, powstawszy z martwych.
PIOTR NAJWY特ZYM PASTERZEM.
15 Gdy wi璚 po郾iadali, rzecze Jezus do Szymona Piotra: Szymonie, synu Jana! Mi逝jesz mi wi璚ej, ni ci? Rzecze mu: Tak, Panie! Ty wiesz, 瞠 ci mi逝j. Rzecze mu: Pa baranki moje.
16 Rzecze mu po wt鏎e: Szymonie, synu Jana! Mi逝jesz mi? Rzecze mu: Tak, Panie! Ty wiesz, 瞠 ci mi逝j. Rzecze mu: Pa baranki moje.
17 Rzecze mu po raz trzeci: Szymonie, synu Jana! Mi逝jesz mi? Zasmuci si Piotr, 瞠 mu trzeci raz rzek: Mi逝jesz mi? i rzek mu: Panie, ty wszystko wiesz; ty wiesz, 瞠 ci mi逝j, Rzecze mu: Pa owce moje.
PRZEPOWIEDNIA O PIOTRZE I JANIE.
18 Zaprawd, zaprawd powiadam tobie, gdy by貫 m這dszy, opasywa貫 si, i chodzi貫, gdzie chcia貫; lecz gdy si zestarzejesz, wyci庵niesz r璚e twoje, a inny ci opasze, i poprowadzi, gdzie ty nie chcesz.
19 To za m闚i, daj帷 zna, jak 鄉ierci mia Boga uwielbi. A to powiedziawszy, rzecze mu: P鎩d za mn.
20 Piotr obr鏂iwszy si, ujrza id帷ego za sob tego ucznia, kt鏎ego ml這wa Jezus, kt鏎y te przy wieczerzy po這篡 si by na piersiach jego, i rzek: Panie, kto jest ten, co ci wyda?
21 Gdy wi璚 Piotr ujrza tego, rzecze Jezusowi: Panie, a ten co?
22 Powiedzia mu Jezus: Chc, aby on tak zosta, a przyjd, co tobie do tego? Ty p鎩d za mn.
23 Rozesz這 si wi璚 to s這wo mi璠zy bra熤i, 瞠 ucze ten nie umrze. Lecz Jezus nie rzek: Nie umrze, ale: Chc, 瞠by on tak zosta, a przyjd, co tobie do tego?
ZAKO哸ZENIE.
24 Ten jest 闚 ucze, kt鏎y daje 鈍iadectwo o tym, 1 to napisa, a wiemy, 瞠 prawdziwe jest 鈍iadectwo jego.
25 Jest te wiele innych rzeczy, kt鏎e uczyni Jezus; kt鏎e gdyby z osobna opisywa, mniemam 瞠 i sam 鈍iat nie m鏬豚y pomie軼i ksi庵, kt鏎e by trzeba napisa.